Z którym organem dochodzeniowo-śledczym powinien współpracować Kierujący Działaniem Ratowniczym podczas działań ratowniczo-gaśniczych prowadzonych w związku z przestępstwem o charakterze terrorystycznym na terenie jednostki wojskowej?
A. Wojskową Agencją Bezpieczeństwa.
B. Centrum Kryminalnym.
C. Wojskowym Biurem Antyterrorystycznym.
D. Żandarmerią Wojskową.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2015 (arkusz Z.23-X-15.08).
Właściwym organem do współpracy jest Żandarmeria Wojskowa, bo na terenie jednostki wojskowej to ona pełni kluczową rolę porządkową, dochodzeniowo-śledczą i zabezpieczającą w sprawach dotyczących przestępstw popełnionych w środowisku wojskowym. Dla Kierującego Działaniem Ratowniczym ma to bardzo praktyczne znaczenie: KDR prowadzi działania ratowniczo-gaśnicze, ratuje życie, ogranicza pożar, zabezpiecza strefy niebezpieczne, ale jednocześnie musi współpracować z organem, który będzie zabezpieczał ślady, dowody, dostęp do miejsca zdarzenia i informacje istotne dla postępowania. Przy zdarzeniu terrorystycznym na terenie wojskowym trzeba pilnować nie tylko bezpieczeństwa ratowników, ale też łańcucha dowodowego, czyli żeby nie zniszczyć śladów bardziej niż wymaga tego ratowanie ludzi i likwidacja zagrożenia. Moim zdaniem to jest jedna z tych sytuacji, gdzie dobra komunikacja między KDR a Żandarmerią Wojskową robi ogromną różnicę. Przykładowo: KDR może uzgodnić bezpieczne dojścia, miejsca koncentracji sił, sposób ewakuacji poszkodowanych oraz obszary, których nie należy naruszać bez potrzeby. To jest zgodne z dobrą praktyką kierowania działaniami: najpierw życie i bezpieczeństwo, ale równolegle porządek, dokumentacja, strefy i współdziałanie ze służbą właściwą miejscowo i rzeczowo.
W tym pytaniu łatwo pomylić pojęcia, bo brzmią one trochę wojskowo i specjalistycznie, ale kluczowe jest słowo: organ dochodzeniowo-śledczy oraz miejsce zdarzenia, czyli teren jednostki wojskowej. Nie chodzi tu o dowolną instytucję kojarzoną z bezpieczeństwem, antyterroryzmem albo kryminalistyką, tylko o podmiot, który realnie ma kompetencje do prowadzenia czynności procesowych i porządkowych w środowisku wojskowym. Żandarmeria Wojskowa jest właściwa do współpracy z KDR, ponieważ działa na obszarach wojskowych i wobec osób związanych z wojskiem, a przy zdarzeniu o charakterze terrorystycznym może zabezpieczać miejsce, ślady, osoby i dokumentację niezbędną dla dalszego postępowania. Centrum Kryminalne brzmi jak zaplecze analityczne albo policyjna komórka specjalistyczna, ale nie jest typowym organem, z którym KDR na miejscu akcji w jednostce wojskowej uzgadnia działania operacyjne i śledcze. Wojskowa Agencja Bezpieczeństwa może się kojarzyć z tajnymi służbami, jednak taka nazwa sama w sobie nie wskazuje właściwego organu dochodzeniowo-śledczego w realiach akcji ratowniczej. Podobnie Wojskowe Biuro Antyterrorystyczne sugeruje działania szturmowe lub specjalne, ale pytanie dotyczy współpracy KDR podczas działań ratowniczo-gaśniczych, nie wyboru oddziału bojowego do neutralizacji napastnika. Typowy błąd myślowy polega na tym, że przy słowie terroryzm od razu wybiera się najbardziej antyterrorystycznie brzmiącą nazwę. A w praktyce KDR musi wiedzieć, kto zabezpiecza teren, kto prowadzi czynności, komu przekazywać informacje o ujawnionych przedmiotach, śladach wybuchu, ofiarach czy drogach dojścia. Tutaj właściwym partnerem jest Żandarmeria Wojskowa.