Którą formę można wykonać przy pomocy urządzenia do bezpośredniego grawerowania form drukowych?
Rotograwiura to technika druku, w której formę drukową (cylinder) wykonuje się właśnie poprzez bezpośrednie grawerowanie. Chodzi tutaj o mechaniczne lub laserowe wyżłabianie bardzo małych, precyzyjnych wgłębień w powierzchni cylindra. Te mikroskopijne komórki wypełniane są potem farbą podczas drukowania. Z mojego punktu widzenia, rotograwiura to taka trochę złota zasada w druku wysokonakładowym – wydajność, świetna jakość, odporność formy. Grawerowanie bezpośrednie pozwala uzyskać bardzo wysoką powtarzalność i wierne odwzorowanie detali, co jest kluczowe np. przy drukach opakowań czy banknotów. Dla wielu drukarzy to codzienność – urządzenia do bezpośredniego grawerowania (np. laserowego) to już niemal standard w nowoczesnych przygotowalniach. Warto dodać, że tradycyjne formy w tej technice wykonywało się chemicznie (trawienie), ale coraz częściej odchodzi się od tego na rzecz metod cyfrowych. Moim zdaniem, kto pracował przy dużych nakładach, ten doceni trwałość i precyzję rotograwiury właśnie dzięki temu sposobowi przygotowania form.
Bardzo często spotykam się z przekonaniem, że urządzenia do bezpośredniego grawerowania można używać uniwersalnie do wszystkich technik druku, ale to niestety nie jest prawda. Jeśli chodzi o sitodruk, formy wykonuje się głównie poprzez nakładanie emulsji światłoczułej na siatkę i późniejszą jej naświetlanie, a nie przez grawerowanie. W offsetcie natomiast przygotowanie form polega na nanoszeniu obrazu na płytę offsetową (zazwyczaj aluminiową) za pomocą procesu komputerowego CTP, czyli naświetlania, a nie mechanicznego grawerowania. Litografia, z której w zasadzie wyrósł offset, też korzysta z metod opartych o reakcje chemiczne i naświetlanie, a nie o grawer. Urządzenia do bezpośredniego grawerowania są projektowane specjalnie do przygotowania cylindrów rotograwiurowych, bo tam wymagane są tysiące mikroskopijnych komórek o bardzo precyzyjnych kształtach i głębokości. Typowym nieporozumieniem jest myślenie, że każda forma drukowa to taki sam kawał metalu do wygrawerowania. W praktyce każda technika ma swoje własne standardy przygotowania form i wymaga innego sprzętu oraz innego podejścia technologicznego. Bezpośrednie grawerowanie form to esencja rotograwiury – w pozostałych przypadkach byłoby to bardzo niepraktyczne, nieefektywne i generalnie niezgodne z branżowymi standardami. Moim zdaniem, warto dobrze zapoznać się ze specyfiką każdej techniki, bo to ułatwia wybieranie właściwych rozwiązań w pracy poligrafika.