Którą operację należy wykonać, przygotowując arkusze formatu B1 do zadrukowania na maszynie półformatowej?
Przekrawanie to absolutna podstawa, jeśli chodzi o przygotowanie arkuszy formatu B1 do druku na maszynie półformatowej. Chodzi tutaj o to, że maszyna półformatowa po prostu nie jest przystosowana do obsługi tak dużych arkuszy, jakie ma format B1 (czyli 707 × 1000 mm). Z mojego doświadczenia wynika, że najczęściej drukarnie wykorzystują maszyny półformatowe do pracy z arkuszami formatu B2 lub bliskimi, więc B1 trzeba najpierw przekroić na pół. To właśnie nazywamy przekrawaniem – fizyczne dzielenie arkusza na mniejsze, odpowiednie do posiadanej maszyny. Jest to nie tylko kwestia wygody, ale po prostu wymóg techniczny – maszyna nie „wciągnie” zbyt dużego arkusza i mogą być potem same problemy z pasowaniem czy prowadzeniem. Przekrawanie wykonuje się najczęściej na gilotynie, a potem te mniejsze arkusze można już bez problemu podawać do maszyny drukującej. Taka operacja to standard w każdej dobrze zorganizowanej drukarni, szczególnie przy produkcji średnio- i wielonakładowej. Pozostałe operacje – choć mają swoje miejsce w procesie poligraficznym – nie mają zastosowania na tym etapie przygotowania arkuszy do druku. Przekrawanie to po prostu oszczędność czasu i pewność, że materiały będą się dobrze obrabiać na półformatówce.
Wielu początkujących myli pojęcia związane z obróbką arkuszy, zwłaszcza gdy w grę wchodzi przygotowanie do druku na maszynach o różnych formatach. Bigowanie, czyli wykonywanie wgłębień ułatwiających zaginanie papieru, stosuje się głównie przy produkcji okładek, kart okolicznościowych czy innych elementów wymagających precyzyjnego złożenia – ta operacja nie ma żadnego praktycznego zastosowania przed drukiem, szczególnie jeśli chodzi o dostosowanie formatu arkusza do możliwości maszyny. Z kolei wykrawanie to proces wycinania określonych kształtów, najczęściej po wydrukowaniu – na przykład wizytówek, etykiet czy elementów opakowań. Wykrawanie wymaga specjalnych wykrojników i także nie rozwiązuje problemu zbyt dużego arkusza na wejściu do maszyny półformatowej. Perforowanie natomiast polega na wykonaniu szeregu drobnych dziurek, które umożliwiają łatwe rozdzielenie wydruków – stosuje się to np. przy biletach, kuponach czy formularzach. Wszystkie te operacje są ważne w poligrafii, ale nie adresują kluczowego problemu, jakim jest dopasowanie wielkości arkusza do konkretnej maszyny drukującej. Typowym błędem jest założenie, że każda operacja introligatorska może przygotować arkusz do druku, a tak naprawdę tylko przekrawanie daje nam ten konkretny efekt – dostosowuje format arkusza do parametrów maszyny. Moim zdaniem warto pamiętać, że w profesjonalnych drukarniach zawsze zwraca się uwagę na to, by nie przeciążać sprzętu zbyt dużymi arkuszami, bo to prowadzi do awarii, zacięć i nieprecyzyjnych nadruków. Dlatego przekrawanie to jedyne poprawne rozwiązanie w tej sytuacji.