Kwalifikacja: INF.03 - Tworzenie i administrowanie stronami i aplikacjami internetowymi oraz bazami danych
Zawód: Technik informatyk , Technik programista
Kategorie: Programowanie webowe JavaScript
1 <script>
2 const liczba = 1;
3 let gora = 10, dol = 1;
4 let podaj = parseInt(prompt("Podaj liczbę całkowitą z zakresu <1-10>"));
5 liczba = Math.random() * ( gora - dol + 1 ) + dol;
6 liczba = parseInt(liczba);
7 if (liczba == podaj) {
8 document.write("Liczba została odgadnięta");
9 } else {
10 document.write("Niestety nie tym razem");
11 }
12 </script>
Przedstawiony fragment kodu JavaScript powinien wylosować liczbę całkowitą z zakresu <1 , 10> i porównać ją z liczbą podaną przez użytkownika w oknie dialogowym. Skrypt po uruchomieniu generuje błąd, którego przyczyną jest Odpowiedzi
Informacja zwrotna
Przyczyną błędu w tym skrypcie jest próba nadpisania stałej zadeklarowanej słowem kluczowym const. W drugiej linii kodu mamy `const liczba = 1;`, czyli tworzymy stałą o nazwie `liczba` i nadajemy jej wartość początkową 1. Zgodnie ze specyfikacją ECMAScript, zmienne zadeklarowane przez `const` nie mogą być później modyfikowane poprzez przypisanie. Innymi słowy: raz ustawiona wartość const jest niezmienna. Tymczasem w piątej linii skryptu występuje instrukcja `liczba = Math.random() * (gora - dol + 1) + dol;`, która dokładnie próbuje przypisać nową wartość do tej stałej. Przeglądarka reaguje na to błędem typu `TypeError` lub `Assignment to constant variable`, i skrypt się sypie zanim w ogóle dojdzie do porównania z wartością wprowadzoną przez użytkownika. W praktyce, jeśli chcemy losować liczbę, zmienna powinna być zadeklarowana przez `let` lub `var`, np. `let liczba;` w drugiej linii, a dopiero potem przypisywać wartość wylosowaną z `Math.random()`. Dobra praktyka jest taka, żeby do `const` dawać rzeczy, które naprawdę nie będą zmieniane w logice programu, np. `const GORA = 10; const DOL = 1;` albo stałe konfiguracyjne, adresy URL API itp. Natomiast zmienne, które w czasie działania skryptu mają się zmieniać (liczniki pętli, wyniki obliczeń, losowania), deklarujemy jako `let`. Z mojego doświadczenia jednym z częstszych błędów początkujących jest właśnie mechaniczne używanie `const` „bo jest nowoczesne” bez zrozumienia, że to blokuje późniejsze przypisania. Warto też zauważyć, że sama konstrukcja losowania liczby całkowitej z przedziału <1,10> jest poprawna: `Math.random()` daje liczbę z zakresu <0,1), potem skalujemy ją do odpowiedniego przedziału i na końcu obcinamy część ułamkową przez `parseInt` lub lepiej `Math.floor`. Gdyby `liczba` była zadeklarowana jako `let`, skrypt by działał zgodnie z założeniami.
1 <script>
2 const liczba = 1;
3 let gora = 10, dol = 1;
4 let podaj = parseInt(prompt("Podaj liczbę całkowitą z zakresu <1-10>"));
5 liczba = Math.random() * ( gora - dol + 1 ) + dol;
6 liczba = parseInt(liczba);
7 if (liczba == podaj) {
8 document.write("Liczba została odgadnięta");
9 } else {
10 document.write("Niestety nie tym razem");
11 }
12 </script>Odpowiedzi
Informacja zwrotna
Przyczyną błędu w tym skrypcie jest próba nadpisania stałej zadeklarowanej słowem kluczowym const. W drugiej linii kodu mamy `const liczba = 1;`, czyli tworzymy stałą o nazwie `liczba` i nadajemy jej wartość początkową 1. Zgodnie ze specyfikacją ECMAScript, zmienne zadeklarowane przez `const` nie mogą być później modyfikowane poprzez przypisanie. Innymi słowy: raz ustawiona wartość const jest niezmienna. Tymczasem w piątej linii skryptu występuje instrukcja `liczba = Math.random() * (gora - dol + 1) + dol;`, która dokładnie próbuje przypisać nową wartość do tej stałej. Przeglądarka reaguje na to błędem typu `TypeError` lub `Assignment to constant variable`, i skrypt się sypie zanim w ogóle dojdzie do porównania z wartością wprowadzoną przez użytkownika. W praktyce, jeśli chcemy losować liczbę, zmienna powinna być zadeklarowana przez `let` lub `var`, np. `let liczba;` w drugiej linii, a dopiero potem przypisywać wartość wylosowaną z `Math.random()`. Dobra praktyka jest taka, żeby do `const` dawać rzeczy, które naprawdę nie będą zmieniane w logice programu, np. `const GORA = 10; const DOL = 1;` albo stałe konfiguracyjne, adresy URL API itp. Natomiast zmienne, które w czasie działania skryptu mają się zmieniać (liczniki pętli, wyniki obliczeń, losowania), deklarujemy jako `let`. Z mojego doświadczenia jednym z częstszych błędów początkujących jest właśnie mechaniczne używanie `const` „bo jest nowoczesne” bez zrozumienia, że to blokuje późniejsze przypisania. Warto też zauważyć, że sama konstrukcja losowania liczby całkowitej z przedziału <1,10> jest poprawna: `Math.random()` daje liczbę z zakresu <0,1), potem skalujemy ją do odpowiedniego przedziału i na końcu obcinamy część ułamkową przez `parseInt` lub lepiej `Math.floor`. Gdyby `liczba` była zadeklarowana jako `let`, skrypt by działał zgodnie z założeniami.