To rzeczywiście jest prawidłowa odpowiedź, ponieważ azot nie wykazuje właściwości palnych ani wybuchowych, niezależnie od warunków ciśnienia czy temperatury typowych dla przemysłu. Azot jest gazem obojętnym – jego główną cechą jest to, że nie wspiera spalania i wręcz przeciwnie, ogranicza ryzyko wybuchu. W praktyce właśnie dlatego bardzo często stosuje się go w procesach technologicznych jako tzw. gaz osłonowy, np. podczas przechowywania lub transportowania substancji łatwopalnych czy pyłów palnych. Moim zdaniem to jedna z najważniejszych ról azotu w zakładach przemysłowych! Przykładowo, w zbiornikach z węglowodorami technolodzy często wprowadzają azot, by „wypychać” powietrze i eliminować tlen, co skutecznie zapobiega powstawaniu mieszanin wybuchowych. Przepisy BHP też kładą na to spory nacisk, bo kontrola atmosfery w zbiornikach to podstawa bezpieczeństwa każdego zakładu. Warto wiedzieć, że w odróżnieniu od acetylenu, propanu czy metanu, azot nie wchodzi w reakcje egzotermiczne z tlenem – i z tego powodu nie ma szans na zapłon czy eksplozję. Z mojego doświadczenia wynika, że wielu młodych pracowników myli to, bo kojarzą azot z powietrzem, ale to jednak zupełnie inna sprawa – azotu jest w powietrzu sporo, ale to tlen odpowiada za wybuchowość mieszanin z gazami palnymi.
Wybór któregoś z gazów palnych jako gazu nietworzącego mieszanki wybuchowej z powietrzem to częsty błąd, zwłaszcza jeśli ktoś nie do końca rozumie podstawy chemii przemysłowej. Acetylen, propan oraz metan to gazy węglowodorowe, których główną cechą jest łatwopalność i zdolność do tworzenia z powietrzem – czyli z tlenem – bardzo wybuchowych mieszanin. Acetylen jest wręcz najbardziej niebezpieczny pod tym względem, bo jego zakres stężeń wybuchowych w powietrzu jest bardzo szeroki, a zapłon może nastąpić już przy niskiej energii iskry. Propan i metan to takie typowe paliwa gazowe używane w wielu procesach technologicznych, jednak warunkiem ich bezpiecznego użytkowania jest absolutna kontrola nad stężeniem w powietrzu. W praktyce właśnie dlatego wszelkie zbiorniki czy instalacje z tymi gazami muszą być szczelne, a ich otoczenie dobrze wentylowane. Typowym błędem myślowym jest przekonanie, że jeśli gaz nie jest ekstremalnie reaktywny, to może nie tworzyć wybuchowych mieszanin – niestety w przypadku gazów palnych to nie działa. Azot natomiast jest gazem absolutnie niepalnym i niezdolnym do podtrzymywania spalania. Jego głównym zastosowaniem jest właśnie zapobieganie powstawaniu mieszanin wybuchowych – na przykład do obojętnego „przepłukiwania” zbiorników. Zasady bezpieczeństwa w branży jasno mówią: wszystkie prace z gazami palnymi muszą uwzględniać ryzyko wybuchu, a azot stosuje się jako zabezpieczenie, nie jako zagrożenie.