Kwalifikacja: GIW.05 - Obsługa maszyn i urządzeń do przeróbki mechanicznej kopalin

Wybór acetylenu, metanu lub butanu jako gazu, który nie tworzy mieszanki wybuchowej z powietrzem, wynika najczęściej z nieświadomości lub pomylenia właściwości gazów palnych z niepalnymi. Acetylen, metan oraz butan są typowymi przedstawicielami gazów palnych, które w odpowiednim zakresie stężeń w powietrzu tworzą wysoce wybuchowe mieszaniny. W praktyce przemysłowej – na przykład w kopalniach, zakładach chemicznych czy podczas magazynowania paliw gazowych – właśnie te trzy gazy są szczególnie niebezpieczne pod względem zagrożenia wybuchem. Acetylen jest nawet bardziej niebezpieczny ze względu na szeroki zakres stężeń wybuchowych i niską energię zapłonu. Metan to podstawowe zagrożenie w górnictwie podziemnym, a butan – szeroko stosowany w butlach gazowych – też potrafi stworzyć bardzo niebezpieczną atmosferę. Typowym błędem jest założenie, że jeśli gaz nie pali się sam z siebie, to nie wybucha, a prawda jest taka, że wybuch następuje właśnie przy zmieszaniu z tlenem z powietrza. Azot jest tu wyjątkiem, bo jest gazem zupełnie obojętnym – nie wspiera spalania ani nie wybucha, a wręcz przeciwnie, wykorzystuje się go do poprawy bezpieczeństwa procesów technologicznych. Z mojego doświadczenia wynika, że mylenie tych właściwości prowadzi do poważnych wypadków w branży, szczególnie jeśli nie przestrzega się standardów BHP i nie rozumie się mechanizmów wybuchowości gazów. Warto pamiętać, że przepisy nakazują stosowanie azotu właśnie do tworzenia atmosfer niepodtrzymujących spalania, a wszystkie pozostałe wymienione gazy są zagrożeniem wybuchowym nawet przy stosunkowo niewielkim stężeniu w powietrzu.