Kwalifikacja: GIW.11 - Organizacja procesu przeróbki kopalin stałych

Wiele osób błędnie zakłada, że każdy palny gaz może utworzyć mieszaninę wybuchową z powietrzem w podobnych stężeniach, ale to nie do końca tak działa. Wybierając wodór lub tlenek węgla, łatwo pomylić specyfikę tych gazów z metanem, jednak granice wybuchowości są dla nich zupełnie inne. Wodór faktycznie jest wysoce wybuchowy, ale jego granice wybuchowości są znacznie szersze – od około 4 do nawet 75% w powietrzu. To oznacza, że w zakresie 5-15% wodór oczywiście też jest niebezpieczny, ale standardowo w praktyce przemysłowej to metan jest głównym problemem w podanym zakresie, zwłaszcza w górnictwie. Tlenek węgla z kolei tworzy mieszaninę wybuchową w powietrzu przy stężeniach ok. 12,5-74%, czyli dolna granica jest wyższa niż 5%, a poza tym jego toksyczność jest znacznie większym zagrożeniem niż wybuchowość w typowych warunkach kopalnianych. Ditlenek azotu w ogóle nie jest gazem palnym ani wybuchowym – to substancja toksyczna, ale nie bierze udziału w tego typu reakcjach. Typowym błędem jest utożsamianie każdego gazu z potencjalnym zagrożeniem wybuchowym bez znajomości konkretnych parametrów fizykochemicznych: zawsze warto sprawdzać dane techniczne i normy dotyczące danego gazu w wybranym środowisku pracy. Z mojego punktu widzenia, najważniejsze jest rozróżnienie, które gazy rzeczywiście zagrażają bezpieczeństwu w danym zakresie stężeń – metan jest tutaj szczególnie istotny dla przeróbki kopalin i górnictwa, co widać chociażby po ilości procedur BHP skupionych wokół niego. Brak właściwej wiedzy na temat właściwości gazów może prowadzić do lekceważenia ryzyka lub odwrotnie – do niepotrzebnej paniki. Dlatego polecam zawsze sięgać do źródeł branżowych i przepisów.