Kwalifikacja: GIW.11 - Organizacja procesu przeróbki kopalin stałych

W praktyce przeróbki kopalin spotyka się kilka metod przygotowywania i uśredniania próbek, jednak każda z błędnie wskazanych ma swoje konkretne reguły i nie pasuje do schematu przedstawionego na rysunku. Kwartowanie polega na mechanicznym dzieleniu próbki na cztery równe części poprzez rozgarnianie jej w kształt kwadratu lub stożka i odrzucanie naprzemiennie przeciwległych ćwiartek – to klasyczna, ręczna technika, która sprawdza się raczej przy mniejszych, jednorodnych próbkach i nie polega na układaniu porcji w prostokątnej siatce. Metoda odrzutu natomiast to szybkie zmniejszanie masy próbki przez odrzucenie części materiału, często stosowane „na oko”, co zdecydowanie nie gwarantuje reprezentatywności – w praktyce branżowej uznaje się ją za niezalecaną i obarczoną sporym błędem systematycznym. Z kolei metoda części jest określeniem potocznym i nie odnosi się do żadnej konkretnej, standardowej procedury uśredniania próbek w technologii przeróbki surowców mineralnych. Typowy błąd pojawia się, gdy ktoś utożsamia układanie materiału w porcje z kwartowaniem albo sądzi, że wystarczy po prostu zabrać „część” materiału – a to za mało, by zapewnić rzetelność analiz. Rysunek przedstawia wyraźnie jednolite rozłożenie porcji, co jest charakterystyczne dla metody porcji, obecnej w dobrych praktykach przeróbczych i opisanej w normach dotyczących jakości prób. Kluczowe jest, żeby każda metoda zapewniała losowość i reprezentatywność pobranych próbek – dlatego schemat z rysunku nie pasuje do żadnej z niepoprawnych odpowiedzi, a stosowanie innych technik w tym przypadku mogłoby prowadzić do przekłamań w wyniku badań. W praktyce zawodowej takie błędne wybory są jedną z głównych przyczyn niewiarygodnych analiz laboratoryjnych i niezgodności produkcyjnych.