Tabela zawiera informacje dotyczące stawek podatku akcyzowego dla importowanych samochodów osobowych. Oblicz kwotę podatku akcyzowego dla importowanego samochodu osobowego o pojemności silnika 1 650 cm3, jeżeli:
- nie mają zastosowania przepisy o zwolnieniu od podatku akcyzowego,
- średnia cena rynkowa samochodu wynosi 35 500,00 zł,
- wartość celna samochodu wynosi 31 000 zł,
- cło wynosi 9 000,00 zł.
| Wyrób akcyzowy | Stawka w % |
|---|---|
| Samochody osobowe o pojemności silnika powyżej 2 000 cm³ | 18,6 |
| Samochody osobowe o pojemności silnika do 2 000 cm³ | 3,1 |
A. 961,00 zł
B. 1 380,00 zł
C. 1 101,00 zł
D. 1 240,00 zł
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2016 (arkusz A.65-X-16.01).
W tym zadaniu kluczowe jest ustalenie właściwej podstawy opodatkowania, a nie tylko wybranie stawki z tabeli. Samochód ma pojemność silnika 1 650 cm³, czyli mieści się w grupie samochodów osobowych o pojemności silnika do 2 000 cm³. Dla tej grupy stawka akcyzy wynosi 3,1%. Przy imporcie samochodu osobowego podstawą opodatkowania akcyzą jest wartość celna powiększona o należne cło. Tutaj mamy więc: 31 000 zł + 9 000 zł = 40 000 zł. Następnie liczymy akcyzę: 40 000 zł × 3,1% = 1 240 zł. Dlatego kwota podatku akcyzowego wynosi 1 240,00 zł. Średnia cena rynkowa 35 500 zł jest w tym zadaniu informacją rozpraszającą, bo przy imporcie nie jest podstawą do tego konkretnego wyliczenia. Moim zdaniem to typowy haczyk egzaminacyjny: ktoś widzi cenę rynkową i od razu liczy procent od niej, a trzeba najpierw rozpoznać rodzaj transakcji. W praktyce księgowej i celnej zawsze warto zacząć od pytania: co jest podstawą opodatkowania w danym przypadku? Dopiero potem dobiera się stawkę. To jest dobra praktyka przy akcyzie, VAT i cle, bo sama stawka bez poprawnej podstawy daje zły wynik.
Jeżeli wyszedł inny wynik niż 1 240,00 zł, to najczęściej problem nie leży w samej stawce akcyzy, tylko w błędnym ustaleniu podstawy opodatkowania. W tym zadaniu samochód ma silnik 1 650 cm³, więc stawka 3,1% jest dobrana dobrze. Nie wolno jednak liczyć jej od dowolnej wartości podanej w treści. Przy imporcie samochodu osobowego podstawą akcyzy jest wartość celna powiększona o cło, czyli 31 000 zł + 9 000 zł = 40 000 zł. Dopiero od tej kwoty oblicza się 3,1%, co daje 1 240,00 zł. Wynik około 1 101 zł pojawia się wtedy, gdy ktoś policzy 3,1% od średniej ceny rynkowej 35 500 zł. To wygląda logicznie na pierwszy rzut oka, ale w imporcie nie jest to właściwa podstawa obliczenia. Kwota 961 zł wynika z obliczenia akcyzy tylko od wartości celnej 31 000 zł, czyli z pominięcia cła. To jest częsty błąd, bo uczniowie traktują wartość celną jako pełną podstawę, a przepisy każą ją powiększyć o należności celne. Z kolei wynik 1 380 zł można uzyskać, gdy ktoś doda cło do średniej ceny rynkowej, czyli miesza dwie różne kategorie wartości. Z mojego doświadczenia takie mieszanie danych z tabeli i treści zadania jest bardzo zdradliwe. Dobra metoda jest prosta: najpierw określić rodzaj czynności, tutaj import, potem ustalić podstawę opodatkowania, a dopiero na końcu zastosować stawkę procentową. W rozliczeniach podatkowych taka kolejność naprawdę ratuje przed pomyłkami.