Spółka zawarła umowę o dzieło z przeniesieniem praw autorskich z osobą fizyczną, z którą nie łączy jej stosunek pracy, na kwotę brutto 7 500,00 zł. Ile wyniesie kwota do wypłaty dla wykonawcy dzieła, jeżeli koszty uzyskania przychodu wynoszą 50%?
A. 6 780,00 zł
B. 6 600,00 zł
C. 6 825,00 zł
D. 7 050,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2018 (arkusz A.65-X-18.06): Kwoty, stawki i terminy zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r.
Kwota 7 050,00 zł wynika z prawidłowego rozliczenia umowy o dzieło z przeniesieniem praw autorskich, zawartej z osobą, która nie jest pracownikiem spółki. To ważne, bo przy takiej umowie co do zasady nie nalicza się składek ZUS ani składki zdrowotnej, jeżeli wykonawca nie wykonuje dzieła na rzecz własnego pracodawcy. Rozliczamy więc głównie zaliczkę na podatek dochodowy. Przychód brutto wynosi 7 500,00 zł. Koszty uzyskania przychodu przy przeniesieniu praw autorskich mogą wynosić 50%, czyli 7 500,00 zł × 50% = 3 750,00 zł. Podstawa opodatkowania to 7 500,00 zł - 3 750,00 zł = 3 750,00 zł. Zaliczka na PIT według stawki 12% wynosi 450,00 zł. Do wypłaty zostaje więc 7 500,00 zł - 450,00 zł = 7 050,00 zł. W praktyce kadrowo-płacowej trzeba jeszcze pilnować dokumentów: rachunku do umowy, zapisu o przeniesieniu praw autorskich oraz limitu rocznego dla 50% kosztów autorskich. Moim zdaniem to klasyczny przykład, gdzie najłatwiej pomylić umowę o dzieło ze zleceniem i niepotrzebnie doliczyć składki.
W tym zadaniu kluczowe jest rozróżnienie, że mamy umowę o dzieło z przeniesieniem praw autorskich, zawartą z osobą fizyczną niebędącą pracownikiem spółki. To powoduje, że standardowo nie nalicza się składek społecznych ZUS ani składki zdrowotnej. Jeżeli ktoś otrzymuje wynik 6 600,00 zł, 6 780,00 zł albo 6 825,00 zł, to najczęściej oznacza, że w obliczeniach pojawiły się dodatkowe potrącenia, których w tej sytuacji nie powinno być, albo zastosowano nieprawidłową podstawę opodatkowania. Częsty błąd to traktowanie umowy o dzieło tak jak umowy zlecenia, gdzie mogą wystąpić składki emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne. Tutaj jednak pytanie wyraźnie mówi, że nie ma stosunku pracy, więc nie idziemy tą drogą. Inny typowy błąd to obliczenie podatku od całej kwoty brutto 7 500,00 zł, bez uwzględnienia 50% kosztów uzyskania przychodu. Przy prawach autorskich koszty te znacząco obniżają podstawę opodatkowania: 50% z 7 500,00 zł to 3 750,00 zł, więc podatek liczymy tylko od pozostałych 3 750,00 zł. Zaliczka PIT wynosi wtedy 450,00 zł, a wypłata netto 7 050,00 zł. Z mojego doświadczenia takie zadania dobrze robi się schematem: najpierw ustalić rodzaj umowy i ZUS, potem koszty, potem podatek, a dopiero na końcu kwotę do wypłaty. Bez tego łatwo wrzucić do kalkulacji składki albo koszty jak przy zwykłej umowie bez praw autorskich.