Którą operację gospodarczą powinien wykazać podatnik podatku od towarów i usług w informacji podsumowującej w zakresie podatku VAT na formularzu VAT-UE?
A. Eksport towarów
B. Odpłatną dostawę towarów na terytorium kraju
C. Import towarów na terytorium kraju
D. Wewnątrzwspólnotową dostawę towarów
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2015 (arkusz A.65-X-15.01).
Informacja podsumowująca VAT-UE służy głównie do raportowania określonych transakcji unijnych, czyli takich, w których kontrahent jest z innego państwa członkowskiego UE i posługuje się ważnym numerem VAT UE. Dlatego właściwą operacją jest wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów, czyli WDT. W praktyce chodzi np. o sytuację, gdy polska firma sprzedaje towar podatnikowi VAT z Niemiec, Czech albo Francji, a towar faktycznie wyjeżdża z Polski do innego kraju UE. Taka sprzedaż nie jest zwykłą sprzedażą krajową, tylko transakcją wewnątrzwspólnotową i powinna być wykazana w VAT-UE. Moim zdaniem najłatwiej zapamiętać to tak: VAT-UE nie jest od każdej sprzedaży, tylko od wybranych transakcji z kontrahentami unijnymi. Dobrą praktyką jest sprawdzenie numeru VAT UE kontrahenta w systemie VIES oraz posiadanie dokumentów potwierdzających wywóz towaru z kraju. Bez tego mogą być problemy z zastosowaniem stawki 0% dla WDT. Formularz VAT-UE ma więc charakter informacyjny i pomaga administracjom podatkowym państw UE porównywać dane między sprzedawcą i nabywcą.
W tym pytaniu łatwo pomylić zwykłe rozliczenie VAT z informacją podsumowującą VAT-UE, a to jednak nie jest to samo. Odpłatna dostawa towarów na terytorium kraju dotyczy sprzedaży krajowej, czyli takiej, gdzie transakcja odbywa się w Polsce i co do zasady jest wykazywana w krajowych ewidencjach oraz w pliku JPK_V7, a nie w informacji VAT-UE. Sam fakt, że sprzedawca jest podatnikiem VAT, nie oznacza jeszcze, że każda jego sprzedaż trafia do VAT-UE. Tu kluczowy jest element unijny i status kontrahenta jako podatnika VAT UE.Import towarów na terytorium kraju też nie pasuje do VAT-UE, bo import oznacza przywóz towarów spoza Unii Europejskiej, na przykład z Chin, USA albo Wielkiej Brytanii po brexicie. Takie operacje są rozliczane według zasad celnych i podatkowych związanych z importem, często z udziałem zgłoszenia celnego, a nie przez informację podsumowującą dla transakcji wewnątrzunijnych. Z mojego doświadczenia uczniowie czasem kojarzą import z każdym przywozem z zagranicy, ale w VAT trzeba rozróżniać państwa UE i kraje trzecie.Eksport towarów również nie jest właściwą odpowiedzią, bo dotyczy wywozu poza Unię Europejską. Eksport może korzystać ze stawki 0%, ale jego dokumentowanie i wykazywanie odbywa się inaczej niż przy WDT. Informacja VAT-UE jest narzędziem do kontroli obrotu wewnątrz Unii, a nie do raportowania eksportu do krajów trzecich. Poprawne myślenie jest takie: jeżeli towar jedzie z Polski do kontrahenta z innego kraju UE i spełnione są warunki WDT, wtedy pojawia się VAT-UE. Jeżeli transakcja jest krajowa, importowa albo eksportowa poza UE, szukamy innych deklaracji i ewidencji, nie formularza VAT-UE.