Jeżeli niezdolność do pracy spowodowana została nadużyciem alkoholu, wynagrodzenie/zasiłek z tytułu ubezpieczenia chorobowego za czas niezdolności do pracy nie przysługuje za okres pierwszych
A. 5 dni
B. 10 dni
C. 20 dni
D. 3 dni
Pytanie z egzaminu CKE, wrzesień 2014 (arkusz A.65-X-14.08).
W tej sytuacji właściwa odpowiedź to 5 dni. Wynika to z zasad ubezpieczenia chorobowego: jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana nadużyciem alkoholu, pracownik albo inny ubezpieczony nie ma prawa do wynagrodzenia chorobowego ani do zasiłku chorobowego za pierwsze 5 dni tej konkretnej niezdolności do pracy. W praktyce informacja taka pojawia się zwykle na zwolnieniu lekarskim jako kod literowy C. Dla kadr i płac oznacza to, że absencję trzeba ująć w dokumentacji, ale za wskazane pierwsze 5 dni nie nalicza się świadczenia chorobowego. Dopiero od 6. dnia, jeśli zwolnienie nadal trwa i są spełnione pozostałe warunki, świadczenie może być wypłacane normalnie. Moim zdaniem to jeden z tych przepisów, które warto kojarzyć bardzo praktycznie: kod C = blokada wypłaty przez 5 dni. Dobra praktyka w dziale płac to dokładne sprawdzanie kodów na e-ZLA, bo pomyłka może skutkować nadpłatą świadczenia i późniejszą korektą dokumentów ZUS.
W tym pytaniu łatwo pomylić różne okresy występujące w przepisach o świadczeniach chorobowych, ale przy niezdolności do pracy spowodowanej nadużyciem alkoholu obowiązuje konkretnie 5 dni bez prawa do świadczenia. Okres 3 dni może się komuś kojarzyć z krótką absencją albo z potocznym myśleniem, że sankcja powinna być niewielka, ale przepisy zasiłkowe nie przewidują tu takiego terminu. Nie chodzi też o 10 dni ani 20 dni, bo te liczby mogą brzmieć podobnie do innych limitów kadrowo-płacowych, jednak nie mają zastosowania przy kodzie C na zwolnieniu lekarskim. Typowy błąd polega na tym, że uczący się próbują zapamiętać kilka terminów naraz: 33 dni wynagrodzenia chorobowego finansowanego przez pracodawcę, 14 dni dla pracowników po 50. roku życia, okresy wyczekiwania, okres zasiłkowy 182 dni i do tego jeszcze ograniczenia szczególne. A tutaj mechanizm jest prostszy: przy nadużyciu alkoholu świadczenie nie przysługuje za pierwsze 5 dni tej niezdolności. Co ważne, nie oznacza to automatycznie utraty prawa za całe zwolnienie. Jeśli choroba trwa dłużej, od 6. dnia można naliczyć wynagrodzenie chorobowe albo zasiłek, o ile spełnione są normalne warunki ubezpieczeniowe. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to operacyjnie: dział płac widzi kod C, sprawdza daty zwolnienia i wyłącza z wypłaty dokładnie pierwszych 5 dni, bez kombinowania z innymi limitami.