Przedsiębiorstwo ABC sprzedało towar (buty damskie) przedsiębiorstwu XYZ na podstawie zamówienia z 25.03.2026 r. Transakcji dokonano w obrocie krajowym. Przedsiębiorstwo XYZ nie wpłaciło zaliczki za buty. Sprzedawca wydał towar z magazynu 29.04.2026 r., fakturę wystawił 05.05.2026 r., nabywca zapłacił przelewem 02.06.2026 r. Przedsiębiorstwo ABC jest czynnym podatnikiem podatku VAT i rozlicza się miesięcznie, składając plik JPK_V7M. Wskaż miesiąc, w którym należy ująć tę transakcję w ewidencji sprzedaży VAT.
A. Czerwiec 2026 roku.
B. Marzec 2026 roku.
C. Kwiecień 2026 roku.
D. Maj 2026 roku.
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2014 (arkusz A.65-X-14.05): Kwoty, stawki i terminy zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r.
Transakcję należy ująć w kwietniu 2026 r., bo w VAT przy zwykłej krajowej dostawie towarów obowiązek podatkowy powstaje co do zasady w momencie dokonania dostawy towaru, czyli zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT. W tym zadaniu kluczowe jest wydanie butów z magazynu 29.04.2026 r. To jest moment, w którym nabywca zasadniczo uzyskuje prawo do rozporządzania towarem jak właściciel. Zamówienie z marca nie tworzy jeszcze obowiązku podatkowego, bo samo zamówienie to tylko podstawa organizacyjna transakcji. Faktura wystawiona 05.05.2026 r. też nie przesuwa sprzedaży do maja, ponieważ przy standardowej dostawie towarów faktura tylko dokumentuje zdarzenie, a nie wyznacza miesiąca ujęcia VAT. Zapłata w czerwcu również nie ma tu znaczenia, bo nie było zaliczki przed dostawą i nie wskazano metody kasowej. W praktyce księgowej przedsiębiorstwo ABC powinno wykazać VAT należny w ewidencji sprzedaży VAT oraz w pliku JPK_V7M za kwiecień 2026 r., składanym zasadniczo do 25 maja. Moim zdaniem to bardzo ważna zasada, bo w realnej pracy łatwo pomylić datę faktury z datą powstania obowiązku podatkowego, a potem wychodzą niezgodności w JPK.
W tej sytuacji nie należy kierować się ani datą zamówienia, ani datą wystawienia faktury, ani datą zapłaty, chociaż wszystkie te daty wyglądają na ważne w obiegu dokumentów. Zamówienie z 25.03.2026 r. jest tylko potwierdzeniem woli zakupu i sprzedaży. Nie oznacza jeszcze, że doszło do dostawy towaru w rozumieniu VAT. Towar nadal był w magazynie sprzedawcy, więc nie można mówić o powstaniu obowiązku podatkowego w marcu. To częsty błąd: ktoś widzi zamówienie i traktuje je jak sprzedaż, a w podatku VAT liczy się faktyczne zdarzenie gospodarcze, nie sama intencja. Maj również nie jest właściwy, mimo że faktura została wystawiona 05.05.2026 r. Przy zwykłej sprzedaży towarów faktura dokumentuje dostawę, ale co do zasady nie wyznacza momentu powstania obowiązku podatkowego. Są wyjątki w ustawie o VAT, ale sprzedaż butów damskich w obrocie krajowym nie należy do takich szczególnych przypadków. Czerwiec też odpada, bo zapłata nastąpiła już po dostawie. Gdyby była zaliczka przed wydaniem towaru, wtedy mogłaby powstać konieczność rozliczenia VAT od otrzymanej kwoty wcześniej. Tutaj jednak zaliczki nie było. Z mojego doświadczenia najbezpieczniej jest najpierw ustalić datę dostawy, potem sprawdzić, czy nie ma szczególnego przepisu albo metody kasowej, i dopiero wtedy przypisać sprzedaż do właściwego okresu JPK_V7M. W tym zadaniu tym okresem jest kwiecień 2026 r., bo wydanie towaru nastąpiło 29.04.2026 r.