PIT (Personal Income Tax) oznacza podatek od
A. dochodów osobistych
B. majątku obywateli
C. dochodów osób prawnych
D. towarów i usług
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2014 (arkusz A.65-X-14.01).
PIT to skrót od Personal Income Tax, czyli podatku dochodowego od osób fizycznych. W praktyce oznacza to, że dotyczy dochodów osiąganych przez konkretnego człowieka, np. pracownika, zleceniobiorcę, przedsiębiorcę prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą albo osoby uzyskującej przychody z najmu prywatnego. Dlatego odpowiedź dochodów osobistych jest właściwa. W kadrach i płacach PIT pojawia się bardzo często, bo pracodawca jako płatnik oblicza i pobiera zaliczki na podatek od wynagrodzenia pracownika, a potem przekazuje je do urzędu skarbowego. Na koniec roku sporządza się m.in. informację PIT-11, na podstawie której pracownik rozlicza roczne zeznanie podatkowe, zwykle PIT-37. Moim zdaniem warto zapamiętać prostą zasadę: PIT dotyczy osób fizycznych, CIT dotyczy osób prawnych, a VAT dotyczy sprzedaży towarów i usług. To bardzo pomaga w praktyce, szczególnie przy analizie list płac, umów cywilnoprawnych i rozliczeń z urzędem skarbowym. Dobra praktyka branżowa to zawsze sprawdzać, kto jest podatnikiem, jaki jest rodzaj przychodu oraz czy dana jednostka pełni rolę podatnika czy płatnika. Niby drobiazg, ale w dokumentacji podatkowej robi dużą różnicę.
PIT nie jest podatkiem od towarów i usług, ponieważ taką funkcję pełni VAT, czyli podatek od wartości dodanej naliczany przy sprzedaży produktów i świadczeniu usług. W firmach VAT pojawia się na fakturach sprzedaży i zakupu, w rejestrach VAT oraz w plikach JPK, natomiast PIT dotyczy dochodu osoby fizycznej. Częsty błąd polega na tym, że ktoś kojarzy każdy podatek z ogólnym rozliczeniem z urzędem skarbowym i wrzuca wszystko do jednego worka. A tu nazwy mają znaczenie, i to całkiem praktyczne. PIT nie jest też podatkiem od majątku obywateli. Podatki majątkowe dotyczą raczej posiadania określonych składników majątku, na przykład nieruchomości, środków transportowych albo czynności związanych z majątkiem. PIT opiera się na przychodzie, kosztach uzyskania przychodu i dochodzie, a więc na tym, ile dana osoba zarobiła w określonym roku podatkowym. Nie chodzi o samo posiadanie domu, samochodu czy oszczędności. Dochody osób prawnych również nie są rozliczane przez PIT, tylko przez CIT. Osobą prawną może być na przykład spółka z ograniczoną odpowiedzialnością albo spółka akcyjna. Z mojego doświadczenia najłatwiej zapamiętać to przez rozróżnienie podatnika: osoba fizyczna to PIT, osoba prawna to CIT, sprzedaż towarów i usług to VAT. W kadrach i płacach ta różnica jest ważna, bo wynagrodzenie pracownika rozlicza się z zaliczką na PIT, a nie z CIT czy podatkiem majątkowym. Pomylenie tych pojęć mogłoby prowadzić do złego rozumienia listy płac, deklaracji podatkowych i obowiązków płatnika wobec urzędu skarbowego.