Na podstawie rachunku do umowy o dzieło oblicz kwotę do wypłaty dla wykonawcy dzieła.
| Rachunek do umowy o dzieło | |
| Wynagrodzenie brutto (przychód) | 900,00 zł |
| Koszty uzyskania przychodu (50%) | .......... |
| Podstawa opodatkowania | .......... |
| Należna zaliczka na podatek dochodowy | .......... |
| Kwota do wypłaty | .......... |
A. 846,00 zł
B. 814,00 zł
C. 819,00 zł
D. 792,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, styczeń 2019 (arkusz A.65-X-19.01): Zaliczka przeliczona stawką 12% (od 1.07.2022 r.) zamiast 18%.
Kwota do wypłaty wynosi 846,00 zł, bo w tym rachunku przy umowie o dzieło zastosowano 50% koszty uzyskania przychodu. Najpierw liczymy koszty: 900,00 zł × 50% = 450,00 zł. Następnie ustalamy podstawę opodatkowania: 900,00 zł - 450,00 zł = 450,00 zł. Od tej podstawy oblicza się zaliczkę na podatek dochodowy według stawki 12%, czyli 450,00 zł × 12% = 54,00 zł. Do wypłaty zostaje więc: 900,00 zł - 54,00 zł = 846,00 zł. W praktyce kadrowo-płacowej ważne jest, żeby nie liczyć podatku od całej kwoty brutto, tylko od przychodu pomniejszonego o koszty uzyskania. Moim zdaniem to jest jeden z tych rachunków, gdzie najłatwiej pomylić kolejność działań, a potem wychodzi całkiem inna kwota netto. Przy umowie o dzieło co do zasady nie potrąca się składek ZUS, jeśli nie ma szczególnych powiązań z własnym pracodawcą, więc tutaj kluczowy jest podatek i poprawne ustalenie podstawy opodatkowania.
Przy tym rachunku najważniejsze jest rozróżnienie wynagrodzenia brutto, kosztów uzyskania przychodu, podstawy opodatkowania i zaliczki na podatek. Wyniki niższe od 846,00 zł zwykle biorą się z tego, że ktoś nalicza podatek od niewłaściwej kwoty albo miesza zasady dla różnych typów umów. Jeżeli podatek policzy się od całego przychodu 900,00 zł, to wychodzi potrącenie 108,00 zł i kwota 792,00 zł. To podejście pomija jednak 50% koszty uzyskania przychodu, które w zadaniu są wyraźnie wskazane. Z kolei kwota zbliżona do 814,00 zł może powstać wtedy, gdy ktoś zastosuje 20% koszty uzyskania przychodu, typowe w innych sytuacjach, zamiast podanych 50%. Wtedy podstawa byłaby za wysoka, a zaliczka podatkowa też za duża. Wynik 819,00 zł sugeruje najczęściej użycie starej albo niewłaściwej stawki podatkowej, na przykład 18% od podstawy 450,00 zł, co daje 81,00 zł podatku. Aktualnie w takim szkolnym i praktycznym schemacie przyjmuje się 12% zaliczki. Z mojego doświadczenia najlepiej zawsze iść po kolei: przychód, koszty, podstawa, podatek, wypłata. Bez tego łatwo robi się taki trochę płacowy miszmasz.