Obowiązującą w Polsce stawką podatku dochodowego liniowego od osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą jest
A. 19%
B. 23%
C. 12%
D. 32%
Opracowane na podstawie zadania CKE, październik 2013 (arkusz A.65-X-13.10): Kwoty, stawki i terminy zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r.
Stawka 19% jest właściwa, bo podatek liniowy PIT dla osób fizycznych prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą polega na opodatkowaniu dochodu jedną stałą stawką, niezależnie od wysokości osiągniętego dochodu. W praktyce przedsiębiorca oblicza dochód jako przychód minus koszty uzyskania przychodu, a następnie stosuje 19% podatku, oczywiście z uwzględnieniem zasad przewidzianych w ustawie o PIT. To rozwiązanie bywa korzystne przy wyższych dochodach, bo nie wchodzi się w drugi próg skali podatkowej. Z mojego doświadczenia uczniowie często mylą to z podatkiem według skali, gdzie występują stawki 12% i 32%. Przy podatku liniowym trzeba jednak pamiętać o ograniczeniach, np. braku wspólnego rozliczenia z małżonkiem i braku części ulg, więc sama stawka to nie wszystko. Dobra praktyka w księgowości to zawsze sprawdzić formę opodatkowania wybraną przez przedsiębiorcę, bo od niej zależy sposób liczenia zaliczek, ewidencja kosztów i roczne zeznanie podatkowe, najczęściej PIT-36L.
W tym pytaniu chodzi o podatek dochodowy liniowy od osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, a nie o ogólne skojarzenia z podatkami. Stawki 12% i 32% dotyczą opodatkowania według skali podatkowej. Tam podatek zależy od poziomu dochodu i po przekroczeniu określonego progu część dochodu może być opodatkowana wyższą stawką. To zupełnie inny mechanizm niż podatek liniowy, gdzie stosuje się jedną stawkę bez względu na to, czy dochód jest mały, średni czy bardzo wysoki. Typowy błąd polega na tym, że ktoś zapamiętuje aktualne stawki PIT dla pracownika albo zleceniobiorcy i automatycznie przenosi je na działalność gospodarczą, a tak nie wolno robić. Stawka 23% też nie pasuje, ponieważ kojarzy się przede wszystkim z podstawową stawką VAT, czyli podatku od towarów i usług. VAT rozlicza się od sprzedaży, a PIT od dochodu, więc są to dwa różne obszary rozliczeń. Moim zdaniem najprostsza metoda na zapamiętanie jest taka: skala podatkowa to 12% i 32%, podatek liniowy przedsiębiorcy to 19%, a VAT podstawowy to 23%. W praktyce księgowej takie rozróżnienie jest bardzo ważne, bo pomylenie stawek może prowadzić do złego wyliczenia zaliczki, błędnej deklaracji i niepotrzebnych problemów z urzędem skarbowym.