Przedsiębiorstwo zakupiło i sprowadziło do Polski materiały produkcyjne od kontrahenta z USA. Wartość celna zakupionych materiałów wyniosła 40 000,00 zł, a cło 6,5%. Oblicz podatek VAT od zakupionych z importu materiałów, wiedząc, że są one objęte podstawową stawką VAT.
A. 9 200,00 zł
B. 9 798,00 zł
C. 8 800,00 zł
D. 9 372,00 zł
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2020 (arkusz A.65-SG-20.01).
W imporcie materiałów z kraju spoza Unii Europejskiej, tutaj z USA, VAT nie liczy się wyłącznie od samej wartości celnej towaru. Podstawą opodatkowania przy imporcie jest wartość celna powiększona między innymi o należne cło. Czyli najpierw trzeba obliczyć cło: 40 000,00 zł × 6,5% = 2 600,00 zł. Następnie ustalamy podstawę VAT: 40 000,00 zł + 2 600,00 zł = 42 600,00 zł. Materiały są objęte podstawową stawką VAT, czyli 23%, więc VAT wynosi: 42 600,00 zł × 23% = 9 798,00 zł. Moim zdaniem to jest jeden z tych przykładów, gdzie łatwo się pomylić, bo w głowie od razu chce się liczyć 23% od faktury albo od wartości celnej. W praktyce księgowej przy imporcie zawsze warto sprawdzić dokument celny, np. komunikat celny lub zgłoszenie celne, bo tam pojawia się podstawa do naliczenia VAT, cło oraz inne elementy zwiększające podstawę. Dobra praktyka jest taka, żeby rozdzielać wartość towaru, cło i VAT w ewidencji, bo potem ma to znaczenie przy rozliczeniach VAT i ustalaniu kosztu nabycia materiałów.
W tym zadaniu najczęstszy błąd polega na tym, że podatek VAT jest liczony od niewłaściwej podstawy. Przy imporcie towarów spoza Unii Europejskiej nie wystarczy wziąć samej wartości celnej 40 000,00 zł i przemnożyć jej przez stawkę 23%. Takie podejście daje 9 200,00 zł, ale pomija cło, a ono zwiększa podstawę opodatkowania VAT. Właśnie dlatego ta kwota nie jest poprawna, mimo że sama stawka VAT została zastosowana dobrze. Kwota 8 800,00 zł wygląda tak, jakby ktoś użył zbyt niskiej stawki albo uprościł rachunek bez uwzględnienia zasad importowych. To jest typowy skrót myślowy: skoro kupuję materiały za 40 000,00 zł, to VAT liczę od 40 000,00 zł. Niestety w imporcie tak to nie działa. Kwota 9 372,00 zł może wynikać z częściowego uwzględnienia cła albo z błędu procentowego przy wyliczeniu podstawy. W praktyce branżowej podstawę VAT przy imporcie ustala się szerzej: wartość celna plus należności celne, a czasem też dodatkowe koszty, jeżeli przepisy nakazują je doliczyć. W tym zadaniu podano tylko cło, więc doliczamy właśnie je: 6,5% z 40 000,00 zł daje 2 600,00 zł. Dopiero od 42 600,00 zł liczymy 23% VAT, co daje 9 798,00 zł. Z mojego doświadczenia takie zadania najlepiej robić etapami, bo mieszanie cła i VAT w jednym działaniu często kończy się małą, ale kosztowną pomyłką.