Hurtownia z siedzibą w Krakowie, będąca czynnym podatnikiem VAT, zakupiła towary handlowe, które przywieziono do Polski od kontrahenta z innego państwa Unii Europejskiej. Hurtownia ta dokonała
A. wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
B. wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
C. importu towarów.
D. eksportu towarów.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2022 (arkusz A.65-SG-22.06).
W tej sytuacji hurtownia dokonała wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, czyli WNT. Kluczowe są tu dwie rzeczy: towary zostały przywiezione do Polski z innego państwa Unii Europejskiej, a nabywcą jest czynny podatnik VAT prowadzący działalność gospodarczą. W praktyce oznacza to, że polska hurtownia kupuje towar od kontrahenta unijnego, np. z Niemiec, Czech albo Francji, i sprowadza go do Krakowa w celu dalszej sprzedaży. To nie jest import, bo import dotyczy przywozu spoza UE, np. z Chin albo USA. Przy WNT polski nabywca zwykle rozlicza VAT w Polsce według krajowej stawki właściwej dla danego towaru. W dobrej praktyce księgowej trzeba sprawdzić numer VAT UE kontrahenta, posiadać fakturę, dokumenty transportowe i poprawnie wykazać transakcję w ewidencji VAT oraz odpowiednich deklaracjach. Moim zdaniem to jedno z tych pojęć, które warto kojarzyć z kierunkiem przepływu towaru: z UE do Polski dla polskiego podatnika VAT to najczęściej właśnie WNT.
W tym pytaniu łatwo pomylić kilka pojęć, bo wszystkie dotyczą obrotu towarowego z zagranicą, ale w VAT mają one bardzo konkretne znaczenie. Eksport towarów występuje wtedy, gdy towary są wywożone z Polski poza terytorium Unii Europejskiej, na przykład do Norwegii, Ukrainy albo Stanów Zjednoczonych. Tutaj sytuacja jest odwrotna: towar przyjechał do Polski, a kontrahent jest z innego państwa UE, więc eksport nie pasuje ani kierunkiem, ani zakresem terytorialnym. Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów, czyli WDT, też dotyczy Unii Europejskiej, ale oznacza sprzedaż i wywóz towaru z Polski do nabywcy w innym kraju UE. Gdyby hurtownia z Krakowa sprzedała towar firmie z Niemiec i wysłała go do Berlina, wtedy można by mówić o WDT. Tu jednak krakowska hurtownia kupuje towar i sprowadza go do kraju, więc jest po stronie nabywcy. Import towarów również jest nieprawidłowym skojarzeniem, ponieważ w języku potocznym ludzie mówią czasem import na każdy zakup z zagranicy, ale w przepisach VAT import oznacza przywóz towarów z państwa trzeciego, czyli spoza UE. Z mojego doświadczenia właśnie to potoczne użycie słowa import najczęściej wprowadza zamieszanie. W księgowości trzeba trzymać się definicji ustawowych, bo od nich zależy sposób opodatkowania, wykazania transakcji w deklaracji i obowiązki dokumentacyjne. W opisanym przypadku właściwym rozpoznaniem jest wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, ponieważ polski podatnik VAT nabywa towar od podatnika z innego państwa członkowskiego, a towar fizycznie trafia do Polski.