Na podstawie fragmentu rachunku do umowy zlecenia nr 1/2026 ustal kwotę zaliczki na podatek dochodowy, którą należy odprowadzić do urzędu skarbowego.
| Rachunek do umowy zlecenia nr 1/2026 (fragment) | |
| Kwota brutto | 1 000,00 zł |
| Składki na ubezpieczenia społeczne | 137,10 zł |
| Składka na ubezpieczenie zdrowotne 9% | 77,66 zł |
| Koszty uzyskania przychodu – 20% | 172,58 zł |
| Podstawa opodatkowania | 690,00 zł |
| Zaliczka na podatek dochodowy do urzędu skarbowego (12%) | .......... |
A. 83,00 zł
B. 117,00 zł
C. 120,00 zł
D. 104,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2022 (arkusz A.65-SG-22.06): Zaliczka przeliczona stawką 12% (od 1.07.2022 r.) zamiast 17%; rachunek datowany na 2026 r.
Kwota 83,00 zł wynika z prostego, ale bardzo ważnego etapu rozliczenia rachunku do umowy zlecenia: zaliczkę PIT liczymy od podstawy opodatkowania, a nie od kwoty brutto ani od kwoty do wypłaty. W tabeli podstawa opodatkowania została już ustalona na 690,00 zł. Stawka podatku podana w zadaniu to 12%, więc obliczenie wygląda tak: 690,00 × 12% = 82,80 zł. Zaliczki na podatek dochodowy przekazywane do urzędu skarbowego zaokrągla się do pełnych złotych, czyli 82,80 zł daje 83,00 zł. I to jest właśnie kwota do odprowadzenia. W praktyce kadrowo-płacowej trzeba pilnować kolejności: najpierw brutto, potem składki społeczne, koszty uzyskania przychodu, zaokrąglona podstawa podatku i dopiero podatek. Moim zdaniem to jedno z tych miejsc, gdzie łatwo zrobić mały błąd, a potem cały rachunek się rozjeżdża. Dobra praktyka jest taka, żeby nie mieszać składki zdrowotnej z obliczeniem zaliczki, bo obecnie standardowo nie pomniejsza ona podatku w takim rachunku.
Przy tym zadaniu najczęstszy błąd polega na tym, że ktoś bierze do obliczeń niewłaściwą podstawę. Zaliczka na PIT z umowy zlecenia nie powinna być liczona automatycznie od kwoty brutto 1 000,00 zł. Gdyby zastosować 12% bezpośrednio od brutto, wyszłoby 120,00 zł, ale takie podejście pomija składki społeczne i koszty uzyskania przychodu. To jest dość typowa pomyłka, bo brutto jest najbardziej widoczną kwotą na rachunku, ale podatkowo nie zawsze jest podstawą opodatkowania. Kwota 104,00 zł sugeruje z kolei liczenie podatku mniej więcej od przychodu po potrąceniu składek społecznych, ale bez uwzględnienia kosztów uzyskania przychodu. A koszty 20% są tu wyraźnie podane i obniżają podstawę podatku, więc nie można ich przeskoczyć. Kwota 117,00 zł też nie pasuje do prawidłowego schematu, bo najpewniej wynika z jakiegoś uproszczonego albo mieszanego liczenia, np. od kwoty zbliżonej do brutto, bez zachowania kolejności potrąceń. Z mojego doświadczenia w takich rachunkach najlepiej iść po tabeli krok po kroku, bez kombinowania: skoro podstawa opodatkowania wynosi 690,00 zł, to właśnie od niej liczymy 12%. Otrzymujemy 82,80 zł, a po zaokrągleniu do pełnych złotych wychodzi 83,00 zł. Składka zdrowotna 9% jest ważna do rozliczenia wynagrodzenia, ale nie obniża tutaj zaliczki podatkowej, i to trzeba zapamiętać.