Magdalena Struś, zatrudniona na podstawie umowy o pracę, urodziła dziecko i od 21.11.2025 r. nabyła prawo do zasiłku macierzyńskiego. We wniosku złożonym w terminie wnioskowała o zasiłek za okres urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego. Na podstawie informacji zawartych w tabeli ustal wysokość zasiłku macierzyńskiego za listopad 2025 r.
| Podstawa wymiaru zasiłku macierzyńskiego obliczona z wynagrodzenia za 12 miesięcy poprzedzających miesiąc porodu | 6 000,00 zł |
| % podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego | 81,5% |
A. 1 630,00 zł
B. 2 000,00 zł
C. 4 890,00 zł
D. 1 793,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, styczeń 2018 (arkusz A.65-X-18.01): Kwoty, stawki i terminy zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r.
W tym zadaniu kluczowe jest to, że Magdalena nabyła prawo do zasiłku macierzyńskiego dopiero od 21.11.2025 r., więc za listopad nie przysługuje jej pełna miesięczna kwota. Podstawa wymiaru wynosi 6 000,00 zł, a ponieważ wniosek o zasiłek za okres urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego został złożony w terminie, stosujemy wskazaną w tabeli stawkę 81,5%. Najpierw ustalamy miesięczną kwotę zasiłku: 6 000,00 zł × 81,5% = 4 890,00 zł. Następnie, zgodnie z praktyką rozliczania zasiłków, kwotę miesięczną dzieli się przez 30, niezależnie od tego, ile dni ma dany miesiąc. Dzienna kwota to 4 890,00 zł ÷ 30 = 163,00 zł. Od 21 do 30 listopada jest 10 dni kalendarzowych, więc 163,00 zł × 10 = 1 630,00 zł. Moim zdaniem to dobry przykład, że przy zasiłkach nie wystarczy znać procent podstawy, trzeba jeszcze pilnować okresu, za jaki świadczenie faktycznie przysługuje. W kadrach i płacach taka kontrola dat jest podstawą, bo jeden dzień różnicy potrafi zmienić listę płac i raporty do ZUS.
Przy tym zadaniu najczęstszy błąd polega na potraktowaniu zasiłku macierzyńskiego tak, jakby należał się za cały miesiąc albo jakby procent 81,5% nie miał znaczenia. Kwota 4 890,00 zł jest poprawnie obliczoną miesięczną wartością zasiłku, bo wynika z działania 6 000,00 zł × 81,5%, ale nie jest to jeszcze odpowiedź za listopad. Magdalena nabyła prawo dopiero od 21.11.2025 r., więc listopad trzeba rozliczyć tylko za część miesiąca. Z kolei 2 000,00 zł wychodziłoby z uproszczonego podejścia: 6 000,00 zł ÷ 30 × 10 dni, czyli z pominięciem stawki procentowej zasiłku. To jest klasyczna pułapka, bo podstawa wymiaru nie zawsze jest kwotą do wypłaty. Ona jest dopiero bazą do dalszego obliczenia świadczenia. Kwota 1 793,00 zł najpewniej wynika z przyjęcia 11 dni zamiast 10, czyli z błędnego liczenia okresu od 21 do 30 listopada. W rozliczeniach zasiłkowych liczymy dni kalendarzowe, ale trzeba policzyć je dokładnie: 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29 i 30 listopada, razem 10 dni. Dobra praktyka kadrowo-płacowa jest taka, żeby najpierw ustalić prawo do świadczenia i daty, potem procent podstawy, a dopiero na końcu dzienną stawkę i kwotę za dany okres. Z mojego doświadczenia takie zadania najlepiej robić właśnie w tej kolejności, bo wtedy mniej się miesza pełny miesiąc z częścią miesiąca.