Firma nabyła nową maszynę do produkcji. Po wzięciu pod uwagę tempa rozwoju techniczno-ekonomicznego oraz prognozowanej wydajności urządzenia, mierzonym liczbą wyprodukowanych towarów, jednostka oszacowała, że czas ekonomicznej użyteczności tej maszyny wyniesie 8 lat. Jak obliczyć roczną stopę amortyzacji maszyny?
Odpowiedź 12,5% jest jak najbardziej ok, bo obliczamy ją dzieląc 100% przez okres, przez jaki maszyna będzie używana, czyli 8 lat. W praktyce oznacza to, że co roku nam ucieka 12,5% wartości początkowej maszyny jako koszt amortyzacji. To podejście jest zgodne z zasadami, które obowiązują w rachunkowości. Jest to typowy model liniowy amortyzacji, który polecają Międzynarodowe Standardy Rachunkowości (MSR). Amortyzacja ma znaczenie w finansach, bo dzięki niej możemy rozłożyć koszty zakupu maszyny w czasie, co z kolei działa na naszą korzyść, jeśli chodzi o płynność finansową firmy. Gdybyśmy mieli maszynę wartą 100 000 zł, to przez każdy rok użytkowania mamy koszt amortyzacji na poziomie 12 500 zł, który można brać pod uwagę przy wydatkach operacyjnych, co zmniejsza naszą podstawę opodatkowania. Z doświadczenia wiem, że decyzja o tym, jak długo amortyzować maszynę, powinna uwzględniać prognozy wydajności maszyny oraz to, jak szybko staje się przestarzała technologicznie. To wszystko jest ważne przy planowaniu dalszych inwestycji.
No i odpowiedzi 10%, 125% i 100% są po prostu nietrafione, bo opierają się na błędnych założeniach dotyczących amortyzacji. Odpowiedź 10% sugeruje, że amortyzacja trwa 10 lat, a w pytaniu wyraźnie jest napisane, że to 8 lat. Użycie 10% jako stopy amortyzacji sprawia, że koszty są za małe, co może prowadzić do niepoprawnego obrazu finansów firmy. Jeśli chodzi o 125% i 100%, to jest zupełnie nieporozumienie. 125% oznaczałoby, że w pierwszym roku odpisujemy więcej niż maszyna jest warta, co z rachunkowością się kłóci, bo nie możemy amortyzować więcej niż wartość aktywa. 100% w pierwszym roku sugeruje, że od razu odpisujemy całą wartość maszyny, co jest możliwe tylko w przypadku jednorazowej amortyzacji, a to nie jest standardowa praktyka dla długotrwałych aktywów. Standardy rachunkowości mówią, że amortyzacja powinna być rozłożona w czasie, żeby lepiej oddać to, jak zużywają się aktywa i jak wpływają na wyniki finansowe firmy. Złapanie tego mechanizmu jest ważne, bo inaczej mogą się pojawić poważne błędy w raportach finansowych i planowaniu budżetu.