Administrator planuje adresację IP w firmie. Ma do dyspozycji pulę adresów 172.16.0.0/16, którą należy podzielić na 10 podsieci z taką samą liczbą hostów. Którą maskę zastosuje?
Maska 255.255.240.0 jest tutaj właściwa, bo odpowiada prefiksowi /20. Startujemy z siecią 172.16.0.0/16, czyli pierwsze 16 bitów jest częścią sieciową. Trzeba utworzyć co najmniej 10 podsieci o tej samej liczbie hostów, więc pożyczamy bity z części hosta. Najmniejsza liczba bitów, która daje minimum 10 podsieci, to 4, bo 2³ = 8 to za mało, a 2⁴ = 16 już wystarcza. Nowy prefiks to więc /16 + 4 = /20, czyli maska 255.255.240.0. W praktyce oznacza to skok podsieci co 16 w trzecim oktecie, np. 172.16.0.0/20, 172.16.16.0/20, 172.16.32.0/20 itd. Każda taka podsieć ma 4096 adresów, z czego 4094 są użyteczne dla hostów, bo adres sieci i broadcast odpadają. Moim zdaniem to jest bardzo typowy przykład z planowania adresacji w firmie: nie zawsze wykorzystuje się wszystkie utworzone podsieci, ale zostawia się zapas na rozwój działów, VLAN-ów albo nowych lokalizacji. Zgodnie z dobrymi praktykami CIDR i klasycznym subnettingiem wybiera się najbliższą większą potęgę dwójki, a nie próbuje się na siłę zrobić dokładnie 10 podsieci, bo binarnie to tak po prostu nie działa równo.
W tym zadaniu łatwo pomylić liczbę potrzebnych podsieci z liczbą bitów, które trzeba pożyczyć z części hosta. Sieć 172.16.0.0/16 ma maskę wyjściową 255.255.0.0, więc aby tworzyć podsieci o tej samej wielkości, zwiększamy długość prefiksu. Trzeba uzyskać co najmniej 10 podsieci, a ponieważ podsieci w klasycznym podziale binarnym powstają w liczbach będących potęgami dwójki, sprawdzamy 2¹, 2², 2³, 2⁴. Osiem podsieci z 3 bitów to za mało, dlatego trzeba pożyczyć 4 bity. Daje to prefiks /20 i maskę 255.255.240.0. Maski 255.255.128.0, 255.255.192.0 oraz 255.255.224.0 odpowiadają prefiksom /17, /18 i /19. One tworzą odpowiednio 2, 4 i 8 podsieci z pierwotnej sieci /16, więc żadna z nich nie spełnia warunku 10 podsieci. Typowy błąd polega na tym, że ktoś widzi dużą pulę 172.16.0.0/16 i wybiera maskę z większą liczbą hostów, zapominając, że najpierw trzeba policzyć wymaganą liczbę segmentów sieci. W praktyce administrator nie dobiera maski „na oko”, tylko liczy bity podsieci i bity hostów, najlepiej zapisując prefiks CIDR. Dobre planowanie adresacji, szczególnie przy VLAN-ach, DHCP i routingu między podsieciami, wymaga też zostawienia rezerwy. Tutaj /20 daje 16 równych podsieci, czyli 10 można wykorzystać od razu, a reszta zostaje na później, co jest całkiem rozsądne w firmowej sieci.