W którym systemie transmisyjnym wykorzystywana jest przedstawiona na rysunku ramka traktu podstawowego?
Na rysunku widać klasyczną ramkę traktu podstawowego systemu PCM 30/32, czyli europejskiego traktu E1. Najważniejsza wskazówka to czas ramki 125 µs oraz 256 bitów w jednej ramce. Po podzieleniu wychodzi 32 szczeliny czasowe po 8 bitów. Czyli mamy 256 / 32 = 8 bitów na szczelinę, a przepływność całego traktu wynosi 256 bitów / 125 µs = 2,048 Mbit/s. To jest bardzo charakterystyczne dla PCM 30/32. W praktyce szczelina 0 służy do synchronizacji i informacji eksploatacyjnych, szczelina 16 najczęściej do sygnalizacji, a pozostałe 30 szczelin przenosi kanały rozmówne lub dane po 64 kbit/s. Stąd nazwa 30/32: 30 kanałów użytkowych w 32 szczelinach ramki. Moim zdaniem to jeden z tych rysunków, który warto zapamiętać, bo często pojawia się przy centralach telefonicznych, traktach E1, interfejsach PRA ISDN i urządzeniach transmisyjnych. W branży odnosi się to do zaleceń ITU-T, głównie G.704 dla struktury ramki i G.703 dla parametrów elektrycznych interfejsu 2 Mbit/s. Dobra praktyka przy analizie takiej ramki jest prosta: najpierw sprawdzasz czas 125 µs, potem liczbę szczelin i ich rolę. Jeśli widzisz TS0, TS16 oraz 30 kanałów użytkowych, to praktycznie bez dyskusji jest PCM 30/32.
W tym pytaniu łatwo pomylić się, jeśli patrzy się tylko na samo słowo PCM i nie analizuje budowy ramki. Odpowiedzi typu PCM 8, PCM 16 albo PCM 22/24 sugerują mniejszą liczbę kanałów lub inną organizację szczelin czasowych, ale pokazany rysunek ma bardzo konkretne cechy systemu PCM 30/32. Ramka trwa 125 µs, zawiera 256 bitów i jest podzielona na 32 szczeliny czasowe po 8 bitów. To daje typowy trakt 2,048 Mbit/s, znany z europejskiego systemu E1. W takim układzie nie wszystkie szczeliny są przeznaczone na rozmowy. Szczelina 0 odpowiada za synchronizację ramki oraz informacje pomocnicze, a szczelina 16 jest używana do sygnalizacji, zwłaszcza w klasycznych rozwiązaniach z sygnalizacją kanałową CAS. Pozostałe szczeliny tworzą 30 kanałów użytkowych po 64 kbit/s. Stąd właśnie zapis 30/32, który mówi: 30 kanałów rozmównych w 32 szczelinach. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś utożsamia liczbę widocznych szczelin z liczbą kanałów rozmównych albo wybiera odpowiedź na zasadzie podobieństwa nazwy. W praktyce technik powinien patrzeć na parametry ramki: czas, liczbę bitów, liczbę szczelin oraz funkcję szczelin specjalnych. PCM 8 czy PCM 16 nie pasują, bo nie mają takiej struktury 32 szczelin i nie odpowiadają przepływności 2,048 Mbit/s. PCM 22/24 również nie zgadza się z rysunkiem, bo tu wyraźnie widać 32 szczeliny, a nie układ właściwy dla mniejszej liczby kanałów. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać, że 125 µs występuje w telefonii cyfrowej bardzo często, ale dopiero połączenie 125 µs + 256 bitów + TS0 + TS16 daje pewny trop do PCM 30/32.