Optymalna temperatura przechowywania porcji świeżego nasienia knura wynosi
Temperatura od 15°C do 17°C jest uznawana za optymalną do przechowywania porcji świeżego, rozcieńczonego nasienia knura. Chodzi tu o utrzymanie plemników w takim stanie, żeby ich metabolizm był spowolniony, ale bez wywołania szoku chłodowego. Nasienie knura jest dość wrażliwe na zbyt niską temperaturę, bardziej niż np. nasienie buhaja, dlatego nie przechowuje się go standardowo w temperaturze lodówkowej około 4°C. W praktyce porcje inseminacyjne po rozcieńczeniu odpowiednim rozrzedzalnikiem trzyma się w specjalnych pojemnikach lub szafkach termostatycznych, gdzie temperatura jest stabilna i nie skacze co chwilę. Moim zdaniem to jeden z tych szczegółów, które w inseminacji robią dużą różnicę, bo nawet dobre nasienie można łatwo zepsuć przez złe warunki przechowywania. Zakres 15-17°C ogranicza zużycie energii przez plemniki, pomaga utrzymać ich ruchliwość i zdolność zapładniającą przez zalecany czas użycia. Ważne jest też unikanie światła, zabrudzeń, gwałtownego mieszania oraz częstego wyjmowania porcji z cieplarki, bo wtedy temperatura faluje i jakość nasienia spada.
Przy przechowywaniu świeżego nasienia knura nie chodzi o to, żeby było po prostu ciepło, bo plemniki są żywe i cały czas zachodzą w nich procesy metaboliczne. Zakres 20-22°C wydaje się na pierwszy rzut oka bezpieczny, bo to mniej więcej temperatura pokojowa, ale w praktyce jest już za wysoka dla dłuższego przechowywania porcji inseminacyjnych. W takiej temperaturze plemniki szybciej zużywają zapasy energii, wzrasta ich aktywność metaboliczna, a przy gorszej higienie może też łatwiej rozwijać się mikroflora bakteryjna. Efekt bywa taki, że nasienie wygląda jeszcze normalnie, ale jego wartość biologiczna spada. Jeszcze wyższe zakresy, takie jak 25-28°C oraz 30-32°C, są bliższe warunkom ogrzewania niż konserwacji. Mogą być kojarzone z temperaturą ciała zwierzęcia albo z momentem przygotowania do zabiegu, i tu często pojawia się błąd myślowy. Nasienie przed inseminacją powinno być odpowiednio przygotowane, ale podczas magazynowania trzeba spowolnić procesy życiowe plemników, a nie je dodatkowo pobudzać. Zbyt wysoka temperatura przyspiesza spadek ruchliwości, pogarsza integralność błon komórkowych i skraca praktyczny czas wykorzystania dawki. Dobre praktyki inseminacyjne zalecają stabilne 15-17°C, najlepiej w przeznaczonym do tego urządzeniu, a nie na parapecie, w kieszeni czy w zwykłym pomieszczeniu gospodarczym. Z mojego doświadczenia takie drobiazgi techniczne są potem widoczne w wynikach zapłodnienia loch.