Per os oznacza podanie leku
A. dojelitowo.
B. doustnie.
C. domacicznie.
D. dootrzewnowo.
Termin per os oznacza podanie leku drogą doustną, czyli przez jamę ustną do przewodu pokarmowego. W praktyce weterynaryjnej zapisuje się to często jako p.o. i spotkasz go w zaleceniach lekarsko-weterynaryjnych, kartach leczenia albo na etykietach preparatów. Lek podany per os może mieć postać tabletki, kapsułki, proszku, pasty, płynu, zawiesiny albo dodatku do paszy czy wody. Ważne jest, żeby pamiętać, że droga doustna nie zawsze działa tak samo szybko jak zastrzyk, bo substancja musi przejść przez żołądek i jelita, a potem zostać wchłonięta. Moim zdaniem to jedno z tych pojęć łacińskich, które naprawdę warto znać na pamięć, bo pojawia się non stop w dokumentacji. Dobra praktyka to sprawdzenie, czy zwierzę faktycznie połknęło lek, czy nie wypluło tabletki, oraz czy dany preparat można podawać z karmą. U przeżuwaczy, psów, kotów czy koni droga per os bywa bardzo wygodna, ale wymaga znajomości zachowania zwierzęcia i zaleceń producenta leku.
Per os nie oznacza ogólnie podania do przewodu pokarmowego w sensie dojelitowym, tylko konkretnie podanie przez usta. To ważne rozróżnienie, bo w medycynie i weterynarii nazwy dróg podania muszą być bardzo precyzyjne. Podanie dojelitowe może kojarzyć się z jelitami, sondą albo żywieniem enteralnym, ale samo łacińskie per os dosłownie znaczy przez usta. Lek zaczyna swoją drogę w jamie ustnej, a dopiero później trafia do dalszych odcinków przewodu pokarmowego. Dlatego skrót p.o. w karcie leczenia należy rozumieć jako doustnie, nie jako bezpośrednio do jelita. Podanie domaciczne to zupełnie inna droga, stosowana miejscowo w obrębie macicy, na przykład przy niektórych problemach poporodowych lub stanach zapalnych narządu rodnego, oczywiście według decyzji lekarza weterynarii. Nie ma związku z terminem per os. Podanie dootrzewnowe również jest odrębną techniką, polega na wprowadzeniu substancji do jamy otrzewnej i wymaga warunków aseptycznych oraz dużej ostrożności. Typowy błąd wynika z tego, że wszystkie odpowiedzi zaczynają się od do-, więc łatwo złapać ogólne skojarzenie z drogą podania. W praktyce jednak takie pomyłki mogą być groźne, bo błędne odczytanie zaleceń może zmienić szybkość wchłaniania, skuteczność terapii i bezpieczeństwo zwierzęcia. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać krótką zasadę: per os = przez pysk, czyli doustnie.