W radarze nawigacyjnym, którego wskaźnik przedstawiono na rysunku, do pomiaru odległości wykorzystuje się znaczniki oznaczane akronimem
VRM, czyli Variable Range Marker, to rzeczywiście narzędzie, które wykorzystuje się na radarach nawigacyjnych do precyzyjnego pomiaru odległości od własnej pozycji do wybranego obiektu na ekranie. Działa to tak, że na ekranie pojawia się okrąg (lub kilka okręgów), które można „przesuwać” na żądaną odległość, a radar sam podaje, ile to jest dokładnie metrów czy mil morskich od środka ekranu – czyli od pozycji statku. W praktyce, szczególnie przy podejściach portowych albo nawigacji w ciasnych przejściach, VRM pozwala ocenić, czy mamy wystarczający zapas odległości od przeszkód czy innych jednostek. Moim zdaniem, umiejętność szybkiego korzystania z VRM to podstawa, bo ogranicza ryzyko błędu w ocenie odległości „na oko”. Zresztą, zgodnie z wytycznymi IMO i praktykami z codziennej eksploatacji statków, wszyscy na mostku powinni rozumieć różnicę między VRM a innymi wskaźnikami radarowymi. No i warto pamiętać – VRM to stricte narzędzie do dystansu, a nie do kierunku, co czasem bywa mylące dla początkujących.
W radarze nawigacyjnym można natknąć się na kilka różnych skrótów, które czasami bywają ze sobą mylone, ale mają zupełnie inne zastosowania. VHF to akronim odnoszący się do radiotelefonii bardzo wysokiej częstotliwości, wykorzystywanej głównie do komunikacji głosowej na mostku, ale nie ma najmniejszego związku z pomiarem odległości na ekranie radaru. STD natomiast to zwykle skrót od „standard” i na radarze odnosi się do standardowych ustawień lub trybów wyświetlania echa, co jest ważne dla jakości obrazu, ale nie daje bezpośrednio narzędzi do mierzenia dystansów. Często można spotkać się z przekonaniem, że EBL (Electronic Bearing Line) służy także do wyznaczania odległości, co jest typowym błędem – EBL to linia elektroniczna do mierzenia namiaru (kierunku) na obiekt względem własnego kursu, a nie do pomiaru dystansu. Z mojego doświadczenia wynika, że zamieszanie bierze się z podobieństwa sposobu działania VRM i EBL – oba można przesuwać, oba są interaktywne, ale ich zadania są rozdzielone: VRM odpowiada za dystans, EBL za namiar. Pomiar odległości na radarze opiera się wyłącznie na VRM, zgodnie z wymaganiami IMO i praktyką nawigacyjną – to standard branżowy, bez którego trudno mówić o bezpiecznej pracy na mostku, szczególnie w trudnych warunkach. Dobre rozumienie tych skrótów i ich funkcji to naprawdę fundament skutecznej i bezpiecznej nawigacji.