Emulgowanie tłuszczu w jelicie cienkim zachodzi pod wpływem
A. insuliny.
Źle. Insulina to hormon regulujący poziom glukozy we krwi, a nie czynnik trawienny.
B. lipazy.
Źle. Lipaza trawi tłuszcz już zemulgowany, sama go nie emulguje.
C. żółci.
Dobrze. Kwasy żółciowe rozbijają tłuszcz na drobne kropelki, ułatwiając działanie lipazy.
D. amylazy.
Źle. Amylaza to enzym rozkładający skrobię, nie emulguje tłuszczu.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2025 (arkusz T.15-SG-25.06).
Emulgowanie to rozbijanie dużych kropel tłuszczu na drobne kropelki zawieszone w treści pokarmowej. W jelicie cienkim robią to kwasy żółciowe zawarte w żółci, która powstaje w wątrobie, jest magazynowana w pęcherzyku żółciowym i spływa do dwunastnicy po posiłku.
Żółć nie jest enzymem i niczego nie rozkłada chemicznie. Działa jak detergent: zwiększa powierzchnię kontaktu tłuszczu z enzymami, dzięki czemu lipaza trzustkowa może szybko rozłożyć tłuszcz na glicerol i kwasy tłuszczowe. Bez żółci trawienie tłuszczu jest wolne i niepełne, a część tłuszczu wydala się z kałem.
Do zapamiętania: żółć emulguje, lipaza trawi. Dlatego osobom po usunięciu pęcherzyka żółciowego planuje się posiłki mniejsze i uboższe w tłuszcz, a potrawy smażone zastępuje się gotowanymi i duszonymi.
Żółć nie jest enzymem i niczego nie rozkłada chemicznie. Działa jak detergent: zwiększa powierzchnię kontaktu tłuszczu z enzymami, dzięki czemu lipaza trzustkowa może szybko rozłożyć tłuszcz na glicerol i kwasy tłuszczowe. Bez żółci trawienie tłuszczu jest wolne i niepełne, a część tłuszczu wydala się z kałem.
Do zapamiętania: żółć emulguje, lipaza trawi. Dlatego osobom po usunięciu pęcherzyka żółciowego planuje się posiłki mniejsze i uboższe w tłuszcz, a potrawy smażone zastępuje się gotowanymi i duszonymi.
Najczęstszy błąd w tym zadaniu to pomylenie emulgowania z trawieniem. To dwa różne etapy: najpierw tłuszcz trzeba rozdrobnić na kropelki, a dopiero potem enzym może go rozłożyć.
Lipaza jest enzymem trawiącym tłuszcz, więc łatwo ją wskazać. Działa jednak dopiero na tłuszcz już zemulgowany, sama nie rozbija dużych kropel. Amylaza to enzym trawiący skrobię, obecny w ślinie i w soku trzustkowym, z tłuszczem nie ma nic wspólnego. Insulina w ogóle nie bierze udziału w trawieniu. To hormon trzustki, który po posiłku obniża poziom glukozy we krwi, ułatwiając jej przenikanie do komórek.
Emulgatorem w jelicie cienkim jest wyłącznie żółć, a ściślej zawarte w niej kwasy żółciowe. W technologii gastronomicznej podobną rolę pełni żółtko jaja przy sporządzaniu majonezu: dzięki lecytynie olej tworzy z wodą trwałą emulsję.
Lipaza jest enzymem trawiącym tłuszcz, więc łatwo ją wskazać. Działa jednak dopiero na tłuszcz już zemulgowany, sama nie rozbija dużych kropel. Amylaza to enzym trawiący skrobię, obecny w ślinie i w soku trzustkowym, z tłuszczem nie ma nic wspólnego. Insulina w ogóle nie bierze udziału w trawieniu. To hormon trzustki, który po posiłku obniża poziom glukozy we krwi, ułatwiając jej przenikanie do komórek.
Emulgatorem w jelicie cienkim jest wyłącznie żółć, a ściślej zawarte w niej kwasy żółciowe. W technologii gastronomicznej podobną rolę pełni żółtko jaja przy sporządzaniu majonezu: dzięki lecytynie olej tworzy z wodą trwałą emulsję.