Przejdź do głównej treści

Kwalifikacja: HGT.12 - Organizacja żywienia i usług gastronomicznych

Zawód: Technik żywienia i usług gastronomicznych

Kategorie: Żywienie człowieka

Która z wymienionych chorób może być spowodowana niedoborem witaminy A w diecie?

A. Szkorbut.
Źle. Szkorbut jest skutkiem niedoboru witaminy C, objawia się krwawieniem dziąseł, wypadaniem zębów i słabym gojeniem ran.
B. Beri-beri.
Źle. Choroba beri-beri jest wywołana niedoborem witaminy B1, czyli tiaminy, i uszkadza układ nerwowy oraz serce.
C. Kurza ślepota.
Dobrze. Witamina A jest potrzebna do wytwarzania rodopsyny w siatkówce, a jej niedobór pogarsza widzenie o zmierzchu, czyli powoduje kurzą ślepotę.
D. Pelagra.
Źle. Pelagra wynika z niedoboru niacyny, czyli witaminy PP, i objawia się zmianami skórnymi, biegunką oraz zaburzeniami psychicznymi.

Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2026 (arkusz TG.16-SG-26.06).

Niedobór witaminy A w diecie powoduje kurzą ślepotę, czyli zaburzenie widzenia o zmierzchu i w słabym świetle. Witamina A, czyli retinol, jest potrzebna do odtwarzania rodopsyny, barwnika pręcików w siatkówce, które odpowiadają za widzenie przy słabym oświetleniu. Gdy retinolu brakuje, oko wolno adaptuje się do ciemności.

Przy dłuższym niedoborze pojawia się też suchość spojówek i rogówki, czyli kseroftalmia, oraz rogowacenie naskórka. Źródłem witaminy A są wątroba, tran, masło, żółtka jaj i pełnotłuste mleko, a beta-karotenu, z którego organizm wytwarza witaminę A, dostarczają marchew, dynia, szpinak i morele. Witamina A rozpuszcza się w tłuszczach, dlatego surówkę z marchwi podaje się z dodatkiem oleju lub śmietany.
Każda z tych chorób jest skutkiem niedoboru innej witaminy i łatwo je pomylić, bo wszystkie należą do klasycznych chorób niedoborowych. Pelagra wynika z braku niacyny, czyli witaminy PP, i objawia się zmianami skóry, biegunką i zaburzeniami psychicznymi. Występowała tam, gdzie podstawą diety była kukurydza.

Szkorbut to skutek niedoboru witaminy C: dziąsła krwawią, zęby się chwieją, rany źle się goją, a naczynia krwionośne pękają. Beri-beri wywołuje niedobór tiaminy, czyli witaminy B1, i dotyczy układu nerwowego i krążenia. Kiedyś pojawiała się przy diecie opartej na łuskanym ryżu.

Z witaminą A wiąże się kurza ślepota, ponieważ retinol jest składnikiem rodopsyny, barwnika siatkówki potrzebnego do widzenia przy słabym świetle. Jej źródłem są wątroba, masło, jaja oraz warzywa bogate w beta-karoten. Przy takich pytaniach pomaga zestawienie: witamina A i oczy, C i dziąsła, B1 i nerwy, PP i skóra.

Wymagane logowanie

Ocenianie trudności pytań jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się, aby skorzystać z pełni możliwości platformy.

Twoja ocena pomoże innym uczniom w przygotowaniu do egzaminu, a Tobie pozwoli na dostęp do spersonalizowanych statystyk.

Zgłoś błąd w pytaniu

Rozwiń sekcję i zmień pole, którego dotyczy błąd. Wysłane zostaną tylko zmienione sekcje.

Błędna kwalifikacja
Błąd w treści pytania
Błąd w treści odpowiedzi
Błąd w obrazie
Dane kontaktowe (opcjonalnie)
Podaj email, jeśli chcesz otrzymać informację o rozpatrzeniu zgłoszenia.

Potwierdzenie

Informacja