Który z wymienionych zestawów śniadaniowych dostarczy organizmowi człowieka największą ilość błonnika pokarmowego?
A. Owsianka ze śliwkami suszonymi, kawa zbożowa z mlekiem.
Dobrze. Płatki owsiane i śliwki suszone należą do najbogatszych źródeł błonnika, a kawa zbożowa dodatkowo zawiera go trochę z prażonych zbóż.
B. Pasta twarogowa ze szczypiorkiem, chleb baltonowski, bawarka.
Źle. Twaróg nie zawiera błonnika, a chleb baltonowski to pieczywo z jasnej mąki pszennej, ubogie w ten składnik.
C. Ryż na mleku, herbata wiśniowa.
Źle. Biały ryż jest produktem oczyszczonym o niskiej zawartości błonnika, a mleko i herbata praktycznie go nie zawierają.
D. Jajecznica na parze, bułka kajzerka, herbata zielona.
Źle. Jaja nie zawierają błonnika, a kajzerka z jasnej mąki pszennej dostarcza go niewiele.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2026 (arkusz TG.16-SG-26.06).
Najwięcej błonnika pokarmowego dostarczy owsianka ze śliwkami suszonymi z kawą zbożową z mlekiem. Płatki owsiane zawierają około 7-10 g błonnika w 100 g, w tym rozpuszczalne beta-glukany obniżające cholesterol, a śliwki suszone około 7 g w 100 g oraz sorbitol, który wspomaga pracę jelit.
Zasada do zapamiętania: błonnik występuje wyłącznie w produktach roślinnych i jest go najwięcej w pełnoziarnistych zbożach, otrębach, kaszach gruboziarnistych, nasionach roślin strączkowych, suszonych owocach i warzywach. Produkty zwierzęce, takie jak mięso, jaja, mleko czy twaróg, nie zawierają go wcale, a pieczywo i ryż z jasnej, oczyszczonej mąki mają go niewiele. Dlatego w diecie bogatoresztkowej zastępuje się bułki pieczywem razowym, a biały ryż kaszą lub płatkami.
Zasada do zapamiętania: błonnik występuje wyłącznie w produktach roślinnych i jest go najwięcej w pełnoziarnistych zbożach, otrębach, kaszach gruboziarnistych, nasionach roślin strączkowych, suszonych owocach i warzywach. Produkty zwierzęce, takie jak mięso, jaja, mleko czy twaróg, nie zawierają go wcale, a pieczywo i ryż z jasnej, oczyszczonej mąki mają go niewiele. Dlatego w diecie bogatoresztkowej zastępuje się bułki pieczywem razowym, a biały ryż kaszą lub płatkami.
W tym zadaniu decyduje to, czy w posiłku są produkty pełnoziarniste i suszone owoce. Ryż na mleku z herbatą wiśniową wygląda na lekkie, zbożowe śniadanie, ale biały ryż jest oczyszczony z łuski i otrąb, więc zawiera mało błonnika, a mleko i herbata nie dostarczają go wcale.
Jajecznica na parze z kajzerką odpada, bo jaja to produkt zwierzęcy bez błonnika, a kajzerka jest pieczona z jasnej mąki pszennej. Pasta twarogowa ze szczypiorkiem i chlebem baltonowskim ma podobny problem: twaróg nie zawiera błonnika, szczypiorek dodaje go symbolicznie, a chleb baltonowski to jasne pieczywo pszenne, a nie razowe.
Owsianka ze śliwkami suszonymi łączy dwa produkty bardzo bogate w błonnik, dlatego ten zestaw wyraźnie przewyższa wszystkie inne. W żywieniu zbiorowym wybór pieczywa razowego i kasz zamiast jasnych produktów to najprostszy sposób na zwiększenie ilości błonnika.
Jajecznica na parze z kajzerką odpada, bo jaja to produkt zwierzęcy bez błonnika, a kajzerka jest pieczona z jasnej mąki pszennej. Pasta twarogowa ze szczypiorkiem i chlebem baltonowskim ma podobny problem: twaróg nie zawiera błonnika, szczypiorek dodaje go symbolicznie, a chleb baltonowski to jasne pieczywo pszenne, a nie razowe.
Owsianka ze śliwkami suszonymi łączy dwa produkty bardzo bogate w błonnik, dlatego ten zestaw wyraźnie przewyższa wszystkie inne. W żywieniu zbiorowym wybór pieczywa razowego i kasz zamiast jasnych produktów to najprostszy sposób na zwiększenie ilości błonnika.