Co to jest powiększenie liniowe?
Powiększenie liniowe określa, ile razy obraz utworzony przez soczewkę lub obiektyw jest większy albo mniejszy od fotografowanego przedmiotu. Oznacza się je zwykle literą m lub p.
W optyce geometrycznej powiększenie można zapisać jako:
m = y' / y = -v / u
Gdzie:
- y – wysokość przedmiotu,
- y' – wysokość obrazu,
- u – odległość przedmiotowa, czyli odległość obiektu od soczewki,
- v – odległość obrazowa, czyli odległość obrazu od soczewki.
Znak minus oznacza, że obraz jest odwrócony.
Powiększenie a położenie przedmiotu
Dla soczewki skupiającej, czyli modelu uproszczonego obiektywu fotograficznego:
- gdy u > 2f, obraz jest rzeczywisty, odwrócony i pomniejszony,
- gdy u = 2f, obraz jest rzeczywisty, odwrócony i tej samej wielkości,
- gdy f < u < 2f, obraz jest rzeczywisty, odwrócony i powiększony,
- gdy u < f, obraz jest pozorny, prosty i powiększony.
Przykład egzaminacyjny
Jeżeli obraz ma być zmniejszony dwukrotnie, to wartość bezwzględna powiększenia wynosi:
|m| = 1/2
Taki obraz dla soczewki skupiającej powstaje wtedy, gdy przedmiot znajduje się dalej niż podwójna ogniskowa, czyli:
u > 2f
Dlatego w pytaniu egzaminacyjnym poprawna odpowiedź to x > 2f.