Przejdź do głównej treści

Utrwalanie fotograficzne

Słownik kwalifikacji AUD.02 - Rejestracja, obróbka i publikacja obrazu

Co to jest utrwalanie fotograficzne?

Utrwalanie to etap obróbki chemicznej materiałów fotograficznych, w którym usuwa się z emulsji światłoczułej niewywołane halogenki srebra. Dzięki temu obraz staje się trwały i przestaje reagować na światło.

W fotografii czarno-białej, po naświetleniu i wywołaniu, w papierze fotograficznym pozostają związki srebra, które nie utworzyły obrazu. Są to głównie halogenki srebra, np. chlorek srebra, bromek srebra lub jodek srebra. Podczas utrwalania przeprowadza się je w związki tiosiarczanosrebrowe rozpuszczalne w wodzie.

Na czym polega reakcja?

Utrwalacz zawiera najczęściej tiosiarczan sodu lub tiosiarczan amonu. Substancje te reagują z nierozpuszczalnymi halogenkami srebra, tworząc rozpuszczalne kompleksy srebra, które można później wypłukać z papieru.

Najważniejsza zasada egzaminacyjna:

  • wywoływanie – tworzy obraz srebrowy,
  • przerywanie – zatrzymuje działanie wywoływacza,
  • utrwalanie – usuwa niewywołane halogenki srebra,
  • płukanie – wypłukuje resztki chemikaliów.

Dlaczego utrwalanie jest konieczne?

Bez utrwalania odbitka po pewnym czasie ciemniałaby lub ulegała przebarwieniom, ponieważ niewywołane halogenki srebra nadal byłyby światłoczułe. Poprawnie utrwalona i wypłukana odbitka jest znacznie trwalsza archiwalnie.

Typowy błąd

Nie należy mylić utrwalania z płukaniem. Płukanie usuwa pozostałości utrwalacza, ale samo nie przeprowadza halogenków srebra w rozpuszczalne związki. Ta reakcja zachodzi właśnie w utrwalaczu.

Zobacz też

Potwierdzenie

Informacja