Co to jest winietowanie?
Winietowanie to wada lub efekt optyczny polegający na spadku jasności obrazu przy krawędziach i w narożnikach kadru. Środek zdjęcia pozostaje jaśniejszy, a brzegi są wyraźnie przyciemnione. W pytaniach egzaminacyjnych często opisuje się je jako „obramowanie” lub „ściemnienie na krawędziach obrazu”.
Kiedy występuje najczęściej?
Winietowanie może pojawić się szczególnie przy:
- użyciu obiektywu szerokokątnego,
- fotografowaniu na maksymalnie otwartej przysłonie,
- stosowaniu zbyt grubych filtrów lub osłon przeciwsłonecznych,
- użyciu obiektywu niedopasowanego do formatu matrycy lub filmu.
Rodzaje winietowania
- Optyczne – wynika z konstrukcji obiektywu; światło dociera słabiej do narożników kadru.
- Mechaniczne – spowodowane fizycznym zasłonięciem części obrazu, np. przez filtr, adapter lub osłonę.
- Naturalne – związane z kątem padania światła na powierzchnię rejestrującą obraz.
Jak odróżnić winietowanie od innych błędów?
Winietowanie dotyczy jasności obrazu, a nie kształtu ani ostrości. Nie należy go mylić z:
- dystorsją, która zniekształca linie i kształty,
- aberracją komatyczną, która deformuje punkty świetlne przy brzegu kadru,
- błędem paralaksy, który wynika z różnicy między polem widzenia wizjera i obiektywu.
Korekcja
Winietowanie można zmniejszyć przez przymknięcie przysłony, zdjęcie zbędnych filtrów lub użycie korekcji profilu obiektywu w programie graficznym. Czasem stosuje się je celowo, aby skupić uwagę widza na środku kadru.