Zakres tonalny

Słownik kwalifikacji AUD.02 - Rejestracja, obróbka i publikacja obrazu

Czym jest zakres tonalny?

Zakres tonalny to rozpiętość jasności, jaką można zarejestrować lub przedstawić na obrazie — od najciemniejszych cieni do najjaśniejszych świateł. W fotografii cyfrowej jest on ograniczony możliwościami matrycy aparatu.

Jeżeli scena ma bardzo duży kontrast, np. jasne niebo i ciemny pierwszy plan, matryca może nie zarejestrować poprawnie wszystkich szczegółów. Wtedy część obrazu może być:

  • prześwietlona — utrata szczegółów w światłach,
  • niedoświetlona — utrata szczegółów w cieniach.

Zakres tonalny a HDR

Technika HDR służy do fotografowania scen, których zakres tonalny przekracza możliwości pojedynczej ekspozycji aparatu. Polega zwykle na wykonaniu kilku zdjęć o różnym naświetleniu, a następnie połączeniu ich w jeden obraz.

Przykład:

  • zdjęcie niedoświetlone zachowuje szczegóły w jasnym niebie,
  • zdjęcie poprawnie naświetlone pokazuje tony średnie,
  • zdjęcie prześwietlone wydobywa szczegóły z cieni.

Po połączeniu powstaje obraz o większej ilości informacji tonalnej.

Jak kontrolować zakres tonalny?

Do oceny rozkładu jasności służy m.in. histogram zdjęcia. Jeśli wykres jest „ucięty” z lewej strony, oznacza to utratę szczegółów w cieniach. Jeśli jest „ucięty” z prawej strony — utratę szczegółów w światłach.

Warto zapamiętać

Zakres tonalny opisuje różnicę między najciemniejszymi i najjaśniejszymi partiami obrazu. Gdy scena przekracza możliwości matrycy, stosuje się technikę HDR.