Pole swobodne

Pole swobodne to warunki akustyczne, w których dźwięk rozchodzi się bez odbić od ścian, sufitu, podłogi i innych przeszkód. Oznacza to, że do punktu odsłuchu dociera tylko fala bezpośrednia ze źródła.

W rzeczywistości pole swobodne można w przybliżeniu uzyskać na otwartej przestrzeni, z dala od dużych powierzchni odbijających. W pomieszczeniach warunki te zwykle nie są spełnione, ponieważ pojawiają się odbicia i pogłos.

Dlaczego to ważne?

W polu swobodnym można stosować proste zależności obliczeniowe, np. dla źródła punktowego:

• podwojenie odległości powoduje spadek poziomu o około 6 dB,
• dziesięciokrotne zwiększenie mocy powoduje wzrost poziomu o 10 dB,
• stukrotne zwiększenie mocy powoduje wzrost poziomu o 20 dB.

Przykład

Jeśli głośnik ma skuteczność 100 dB SPL przy 1 W/1 m, to w polu swobodnym w odległości 16 m poziom przy tej samej mocy spadnie o około 24 dB. Otrzymamy więc około 76 dB SPL. Aby uzyskać 106 dB SPL, należy zwiększyć poziom o 30 dB, czyli zwiększyć moc 1000 razy.

Pole swobodne upraszcza obliczenia, ale w realnym nagłośnieniu wynik może się różnić przez odbicia, kierunkowość zestawu głośnikowego i warunki otoczenia.