Partytura
Słownik kwalifikacji AUD.08 - Montaż dźwięku
Partytura to zapis nutowy wszystkich partii utworu muzycznego - instrumentalnych i wokalnych - ułożonych jedna pod drugą na osobnych pięcioliniach. Dzięki temu dźwięki grane jednocześnie stoją w jednej pionowej linii i można jednym spojrzeniem zobaczyć, co w danym momencie robi cały zespół.
To właśnie odpowiedź na pytanie, jak nazywa się zapis nutowy wszystkich partii utworu muzycznego: partytura.
Jak wygląda partytura
- każdy instrument lub głos wokalny ma swoją pięciolinię (albo kilka),
- pięciolinie grane razem łączy klamra, a kreski taktowe przechodzą przez całą grupę,
- na początku każdej pięciolinii jest nazwa instrumentu,
- w partyturze orkiestrowej obowiązuje stała kolejność grup: od góry instrumenty dęte drewniane, dęte blaszane, perkusja, następnie np. harfa, fortepian, soliści i chór, a na dole smyczki,
- przy partiach są oznaczenia tempa, dynamiki i artykulacji.
Partytura, głos i wyciąg fortepianowy
| Zapis | Co zawiera | Kto z niego korzysta |
|---|---|---|
| partytura | wszystkie partie naraz | dyrygent, kompozytor, realizator nagrania |
| głos (partia) | nuty jednego instrumentu lub śpiewaka | muzyk w zespole |
| wyciąg fortepianowy | wszystkie partie streszczone do zapisu na fortepian | śpiewacy, akompaniatorzy na próbach |
Muzyk w orkiestrze nie gra z partytury, tylko ze swojego głosu - wydzielonej z niej partii. Partytura byłaby dla niego zbyt obszerna.
Partytura w pracy z dźwiękiem
Podczas nagrania realizator albo producent muzyczny śledzi partyturę, żeby wiedzieć, który instrument zaraz wejdzie, gdzie są zmiany dynamiki i tempa, oraz żeby znaleźć miejsce do powtórki („od taktu 48”). Przy montażu muzyki partytura pomaga trafić z cięciem w odpowiedni takt. W programach DAW jej odpowiednikiem jest edytor nutowy (widok partytury), w którym nuty MIDI wyświetlają się w zapisie nutowym.
Czym partytura nie jest
Partytura to nie scenariusz (przebieg akcji i dialogi), nie playlista (lista utworów do odtworzenia) i nie spis efektów dźwiękowych. Nie jest też zapisem samej melodii - zapis jednej linii melodycznej z akordami to raczej śpiewnik albo lead sheet.
Na egzaminie
W AUD.08 trzeba rozpoznać, że dokument z zapisem nutowym utworu, z którego korzysta się przy nagraniu i montażu muzyki, to partytura.