Sybilanty
Słownik kwalifikacji AUD.08 - Montaż dźwięku
Czym są sybilanty?
Sybilanty to głoski syczące i szumiące, które w nagraniu mowy mogą brzmieć zbyt ostro lub kłująco. W języku polskim należą do nich m.in. głoski podobne do: s, ś, sz, z, ź, ż, c, ć, cz.
Gdzie występują w paśmie?
Energia sybilantów najczęściej znajduje się w zakresie około 4–10 kHz, często szczególnie w okolicach 5–8 kHz. Dokładne pasmo zależy od głosu lektora, mikrofonu, ustawienia mikrofonu i obróbki nagrania.
Problem w nagraniu lektorskim
Zbyt mocne sybilanty powodują, że głos brzmi:
- ostro,
- natarczywie,
- „sycząco”,
- nieprzyjemnie przy głośnym odsłuchu.
Problem może się nasilać przy mikrofonach pojemnościowych, bliskim ustawieniu mikrofonu oraz po podbiciu wysokich częstotliwości korektorem.
Jak redukuje się sybilanty?
Do kontroli sybilantów używa się przede wszystkim de-essera. Jest to procesor dynamiki działający jak kompresor skoncentrowany na wybranym paśmie wysokich częstotliwości. Gdy głoska sycząca przekroczy próg działania, de-esser chwilowo ścisza tylko problematyczny zakres.
Ważne rozróżnienie egzaminacyjne
- De-esser redukuje sybilanty selektywnie.
- Filtr LP ucina wysokie częstotliwości szeroko, więc może nadmiernie przyciemnić głos.
- De-noiser usuwa szum, a nie głoski syczące.
- Ekspander zwiększa rozpiętość dynamiki lub wycisza ciche fragmenty, nie służy typowo do redukcji sybilantów.