Artykulacja

Słownik kwalifikacji AUD.09 - Realizacja nagrań dźwiękowych

Co to jest artykulacja?

Artykulacja to sposób wydobywania i łączenia dźwięków w wykonaniu muzycznym. Określa, czy dźwięki mają być grane lub śpiewane płynnie, krótko, oddzielnie, z naciskiem albo w inny charakterystyczny sposób.

W pytaniach egzaminacyjnych warto zapamiętać: jeśli mowa o metodzie wydobywania dźwięków, chodzi właśnie o artykulację.

Przykłady artykulacji

Do typowych sposobów artykulacji należą:

  • legato – dźwięki połączone płynnie,
  • staccato – dźwięki krótkie, oddzielone od siebie,
  • portato – pośrednio między legato a staccato,
  • akcent – mocniejsze podkreślenie dźwięku,
  • glissando – płynne przejście między wysokościami dźwięku,
  • pizzicato – szarpanie struny zamiast gry smyczkiem,
  • arco – gra smyczkiem na instrumencie smyczkowym.

Czym artykulacja nie jest?

Artykulacji nie należy mylić z innymi elementami muzyki:

  • tempo określa szybkość utworu,
  • dynamika określa głośność lub intensywność dźwięku,
  • brzmienie dotyczy barwy dźwięku, czyli tego, jak dany dźwięk jest odbierany,
  • agogika dotyczy zmian tempa w przebiegu utworu.

Znaczenie w realizacji nagrań

W nagraniu artykulacja wpływa na charakter śladu dźwiękowego. Krótkie, ostre dźwięki mają wyraźniejsze ataki i transjenty, a płynne legato daje bardziej miękki efekt. Realizator powinien rozumieć artykulację, ponieważ wpływa ona na dobór mikrofonu, ustawienie kompresji, edycję oraz ocenę poprawności wykonania.