Efekt Haasa
Słownik kwalifikacji AUD.09 - Realizacja nagrań dźwiękowych
Co to jest efekt Haasa?
Efekt Haasa, nazywany też efektem pierwszeństwa, to zjawisko psychoakustyczne polegające na tym, że przy krótkim opóźnieniu między dźwiękiem bezpośrednim a jego odbiciem człowiek lokalizuje źródło głównie na podstawie dźwięku, który dotarł jako pierwszy.
Oznacza to, że mózg nie zawsze odbiera krótkie odbicie jako osobne echo. Zamiast tego łączy je z dźwiękiem pierwotnym i traktuje jako jedno zdarzenie dźwiękowe.
Kiedy występuje?
Efekt Haasa pojawia się przy niewielkich opóźnieniach, zwykle rzędu kilku do kilkudziesięciu milisekund. Dokładna granica zależy od rodzaju sygnału, poziomu odbicia i warunków akustycznych.
Znaczenie w akustyce i realizacji dźwięku
Efekt Haasa ma znaczenie przy:
- nagłośnieniu sal koncertowych,
- ustawianiu zestawów głośnikowych,
- projektowaniu systemów opóźniających delay,
- ocenie wczesnych odbić w pomieszczeniu,
- kreowaniu przestrzeni w miksie.
Przykład praktyczny
Jeśli dźwięk z głośnika głównego dociera do słuchacza wcześniej niż dźwięk z dodatkowego głośnika opóźnionego, słuchacz może nadal lokalizować źródło przy scenie, nawet jeśli dodatkowy głośnik wzmacnia sygnał.
Różnica względem lokalizacji binauralnej
Lokalizacja binauralna dotyczy ogólnego określania położenia źródła dźwięku na podstawie różnic między uszami. Efekt Haasa jest bardziej szczegółowym zjawiskiem związanym z pierwszeństwem dźwięku bezpośredniego względem krótkich odbić lub opóźnień.