Ergonomia koncepcyjna to dział ergonomii stosowany na etapie projektowania stanowisk pracy, maszyn, narzędzi, procesów technologicznych i organizacji pracy. Jej celem jest takie zaplanowanie układu człowiek – technika – środowisko, aby praca była bezpieczna, wygodna, efektywna i możliwie najmniej obciążająca dla pracownika.
W pytaniach egzaminacyjnych najważniejsze jest skojarzenie: ergonomia koncepcyjna = projektowanie od początku.
Na czym polega?
Ergonomia koncepcyjna obejmuje m.in.:
- dobór wysokości blatów, siedzisk i elementów sterowniczych,
- rozmieszczenie narzędzi i materiałów w zasięgu rąk pracownika,
- projektowanie maszyn z uwzględnieniem bezpieczeństwa obsługi,
- ograniczanie wymuszonych pozycji ciała już na etapie projektu,
- uwzględnienie oświetlenia, hałasu, mikroklimatu i przestrzeni pracy,
- dostosowanie stanowiska do możliwości psychofizycznych człowieka.
Przykład
Jeżeli projektuje się nowe stanowisko montażowe, ergonomia koncepcyjna polega na wcześniejszym ustaleniu odpowiedniej wysokości stołu, miejsca odkładania części, sposobu podawania materiałów i pozycji pracownika. Dzięki temu nie trzeba później poprawiać źle zaprojektowanego stanowiska.
Różnica względem ergonomii korekcyjnej
Ergonomia koncepcyjna działa przed wdrożeniem stanowiska lub procesu, natomiast ergonomia korekcyjna zajmuje się poprawą już istniejących warunków pracy.
Zapamiętaj na egzamin
Jeżeli w odpowiedzi pojawia się sformułowanie „w fazie projektowania”, „optymalizacja relacji człowiek – technika – środowisko” albo „projektowanie stanowiska”, chodzi o ergonomię koncepcyjną.