Czym są punkty kontaktowe?
Punkty kontaktowe to miejsca w przestrzennej organizacji stanowiska pracy, z którymi operator ma bezpośredni kontakt podczas wykonywania czynności roboczych. Mogą to być elementy dotykane dłonią, stopą lub inną częścią ciała.
W ergonomii pojęcie to odnosi się szczególnie do takich elementów jak:
- narzędzia ręczne,
- uchwyty,
- przyciski,
- dźwignie,
- pokrętła,
- pedały,
- panele sterujące,
- powierzchnie podparcia, np. podłokietniki.
Znaczenie ergonomiczne
Punkty kontaktowe powinny być rozmieszczone tak, aby operator mógł korzystać z nich w sposób wygodny, bezpieczny i bez nadmiernego wysiłku. Ich niewłaściwe położenie może powodować przeciążenie mięśni, wymuszoną pozycję ciała, szybsze zmęczenie oraz większe ryzyko błędów lub wypadków.
Dobrze zaprojektowane punkty kontaktowe powinny:
- znajdować się w naturalnym zasięgu rąk lub nóg operatora,
- być łatwe do rozpoznania i obsługi,
- nie wymuszać skrętów tułowia ani nadmiernego pochylania,
- mieć odpowiedni kształt i wielkość,
- umożliwiać pewny chwyt lub nacisk.
Przykład
Na stanowisku operatora maszyny punktami kontaktowymi będą między innymi przycisk START, przycisk STOP, dźwignia regulacyjna oraz uchwyt narzędzia. Jeśli przycisk awaryjnego zatrzymania znajduje się zbyt daleko, stanowisko jest zaprojektowane nieergonomicznie i może być niebezpieczne.
Zapamiętaj
W pytaniach egzaminacyjnych określenie „miejsca dotykane przez operatora”, np. narzędzia i elementy sterujące, oznacza punkty kontaktowe.