Sprężyna naciągowa to sprężyna pracująca na rozciąganie. Oznacza to, że siła działająca na sprężynę powoduje zwiększenie jej długości, a po ustaniu obciążenia sprężyna dąży do powrotu do pierwotnego kształtu.
Jak rozpoznać sprężynę naciągową na rysunku?
Najbardziej charakterystyczną cechą sprężyny naciągowej są zaczepy, haki lub oczka na końcach. Służą one do zamocowania sprężyny do dwóch elementów mechanizmu. Na rysunku poglądowym sprężyna naciągowa zwykle wygląda jak walcowa sprężyna śrubowa z pętlami lub hakami po obu stronach.
Zasada działania
Sprężyna naciągowa:
- jest obciążana siłą rozciągającą,
- wydłuża się pod wpływem obciążenia,
- magazynuje energię mechaniczną,
- po odciążeniu skraca się, próbując wrócić do długości początkowej.
Różnica między sprężyną naciągową a naciskową
Sprężyna naciskowa pracuje odwrotnie: jest ściskana, a nie rozciągana. Zwykle nie ma haków ani oczek na końcach. Jej zadaniem jest przeciwstawianie się naciskowi.
Sprężyna naciągowa ma elementy zaczepowe, ponieważ musi być rozciągana między dwoma punktami mocowania.
Przykłady zastosowania
Sprężyny naciągowe stosuje się m.in. w:
- mechanizmach zamykających drzwi i klapy,
- dźwigniach powrotnych,
- urządzeniach warsztatowych,
- mechanizmach regulacyjnych,
- maszynach, w których element po wychyleniu ma wrócić do położenia początkowego.
Wskazówka egzaminacyjna
Jeżeli na rysunku sprężyna ma oczka lub haki na końcach, najczęściej jest to sprężyna naciągowa. Jeżeli sprężyna jest pokazana bez zaczepów i wygląda jak element przeznaczony do ściskania, będzie to zwykle sprężyna naciskowa.