Wymuszona pozycja ciała to taka pozycja przy pracy, która przez dłuższy czas ogranicza swobodną zmianę ułożenia tułowia, głowy, kończyn lub całego ciała. Pracownik musi utrzymywać określone ustawienie ciała, ponieważ wymaga tego charakter czynności, stanowisko pracy albo używane narzędzia.
Przykłady
Do prac wykonywanych w wymuszonej pozycji ciała należą m.in. prace:
- zegarmistrza – długotrwałe pochylenie głowy i tułowia nad drobnymi elementami,
- stomatologa – praca w pochyleniu nad pacjentem,
- szwaczki – siedzenie z pochyloną głową i stałą pracą rąk,
- montera precyzyjnego – długotrwała koncentracja wzroku i rąk w jednej pozycji,
- pracownika wykonującego prace klęczące lub z rękami uniesionymi nad głową.
Dlaczego zegarmistrz?
Zegarmistrz wykonuje czynności bardzo precyzyjne, zwykle przy stole roboczym, z użyciem małych narzędzi i lupy. Wymusza to pochyloną pozycję głowy, napięcie mięśni karku, pleców i barków oraz ograniczoną możliwość zmiany pozycji.
Skutki zdrowotne
Długotrwała praca w wymuszonej pozycji może powodować:
- bóle kręgosłupa, karku i barków,
- przeciążenia mięśni i stawów,
- drętwienie kończyn,
- zmęczenie wzroku,
- obniżenie koncentracji i wydajności pracy.
Profilaktyka
Aby ograniczyć ryzyko, stosuje się:
- ergonomiczne krzesło i regulowany stół,
- właściwe oświetlenie stanowiska,
- przerwy na zmianę pozycji i ćwiczenia rozluźniające,
- prawidłowe rozmieszczenie narzędzi,
- organizację pracy pozwalającą na zmianę obciążenia ciała.
W pytaniach egzaminacyjnych należy kojarzyć wymuszoną pozycję ciała z pracami precyzyjnymi, statycznymi i wykonywanymi przez długi czas w pochyleniu.