Zagrożenia mechaniczne powstają wtedy, gdy ruchome części maszyn, narzędzia lub przemieszczane materiały mogą spowodować uraz pracownika. Należą do najczęstszych zagrożeń w środowisku pracy technicznej i produkcyjnej.
Typowe rodzaje zagrożeń mechanicznych
Do zagrożeń mechanicznych zalicza się m.in.:
- obcięcie lub odcięcie części ciała – np. przez nożyce, gilotyny, prasy, wykrojniki,
- zmiażdżenie – gdy część ciała znajdzie się między dwoma zbliżającymi się elementami,
- wciągnięcie lub pochwycenie – np. przez wały, rolki, pasy napędowe,
- uderzenie – przez poruszający się element maszyny lub wyrzucony przedmiot,
- przekłucie, przecięcie, otarcie – przez ostre narzędzia, krawędzie lub obracające się elementy.
Kiedy występuje zagrożenie obcięcia ręki?
Zagrożenie obcięcia występuje szczególnie wtedy, gdy ostra lub tnąca krawędź porusza się względem drugiej krawędzi albo stałego elementu, a ręka może znaleźć się w tej strefie. Przykładem jest praca nożyc, gilotyny, prasy krawędziowej lub wykrojnika.
Na schematach takie zagrożenie rozpoznaje się po:
- ruchu elementu tnącego w kierunku dłoni,
- zamykaniu się dwóch krawędzi,
- małej szczelinie między elementami,
- możliwości umieszczenia ręki w strefie cięcia.
Zapobieganie
Podstawowe środki ochronne to:
- osłony stałe i ruchome,
- kurtyny świetlne i urządzenia oburęcznego sterowania,
- blokady uniemożliwiające dostęp do strefy niebezpiecznej,
- przycisk zatrzymania awaryjnego,
- instrukcje stanowiskowe i szkolenie pracowników.
Najważniejsza zasada: ręka pracownika nie może znaleźć się w strefie pracy elementu tnącego ani między zbliżającymi się częściami maszyny.