Przejdź do głównej treści

Karboksyhemoglobina

Słownik kwalifikacji BPO.03 - Wykonywanie działań ratowniczych

Karboksyhemoglobina (COHb) to związek powstający po połączeniu hemoglobiny z tlenkiem węgla (CO). Jest to szczególnie niebezpieczne, ponieważ tlenek węgla wiąże się z hemoglobiną około 250 razy trwalej niż tlen.

Dlaczego jest groźna?

Hemoglobina odpowiada za transport tlenu we krwi. Gdy zamiast tlenu przyłączy się do niej tlenek węgla:

  • zmniejsza się ilość hemoglobiny zdolnej do przenoszenia tlenu,
  • tkanki i narządy ulegają niedotlenieniu,
  • objawy zatrucia mogą narastać podstępnie,
  • poszkodowany może stracić przytomność mimo pozornie prawidłowego oddechu.

Tlenek węgla jest gazem bezbarwnym, bezwonnym i niedrażniącym, dlatego bywa nazywany „cichym zabójcą”. Powstaje głównie podczas spalania niecałkowitego, np. w pożarach, przy niesprawnych piecach, kotłach, kominkach lub silnikach spalinowych pracujących w zamkniętych pomieszczeniach.

Objawy zatrucia tlenkiem węgla

Typowe objawy to:

  • ból i zawroty głowy,
  • nudności, wymioty,
  • osłabienie,
  • senność,
  • zaburzenia świadomości,
  • duszność,
  • utrata przytomności,
  • zatrzymanie krążenia w ciężkich przypadkach.

Postępowanie ratownicze

Najważniejsze działania to:

  1. Zapewnienie bezpieczeństwa ratowników.
  2. Ewakuacja poszkodowanego ze skażonej atmosfery.
  3. Podanie tlenu w wysokim stężeniu, najlepiej 100% O₂.
  4. Monitorowanie funkcji życiowych.
  5. Wezwanie zespołu ratownictwa medycznego.

W ciężkich zatruciach może być konieczne leczenie w komorze hiperbarycznej.

Ważne na egzaminie

Połączenie hemoglobiny z tlenkiem węgla jest około 250 razy trwalsze niż połączenie hemoglobiny z tlenem.

Zobacz też

Potwierdzenie

Informacja