Wydłużenie Ap
Słownik kwalifikacji BPO.04 - Zarządzanie działaniami ratowniczymi
Wydłużenie Ap to wielkość określająca, jak bardzo materiał wydłużył się do momentu zerwania w stosunku do swojej długości początkowej. Jest to jedna z podstawowych cech ocenianych podczas próby rozciągania materiału.
Definicja
Wydłużenie oblicza się jako stosunek przyrostu długości próbki do jej długości początkowej:
Ap = ΔL / L₀
Najczęściej wynik podaje się w procentach:
Ap = (Lu - L₀) / L₀ × 100%
Gdzie:
- L₀ – długość początkowa próbki,
- Lu – długość próbki w momencie zerwania lub po zerwaniu,
- ΔL – zmiana długości próbki.
Znaczenie w praktyce
Wydłużenie Ap informuje o zdolności materiału do odkształcania się przed zerwaniem. Im większe wydłużenie, tym materiał jest bardziej podatny na odkształcenia plastyczne i mniej kruchy.
Przykłady:
- materiały kruche mają małe wydłużenie przed zerwaniem,
- materiały plastyczne mogą znacznie się wydłużyć przed pęknięciem.
Ważne rozróżnienie
Nie należy mylić wydłużenia z:
- przewężeniem – zmniejszeniem pola przekroju poprzecznego próbki w miejscu zerwania,
- plastycznością – ogólną zdolnością materiału do trwałego odkształcenia,
- polem zerwania Pz – polem przekroju w miejscu zerwania.
W pytaniach egzaminacyjnych kluczowe jest skojarzenie: zmiana długości / długość początkowa = wydłużenie Ap.