Cyrkiel traserski
Słownik kwalifikacji BUD.07 - Wykonywanie płaszczy ochronnych z blachy, konstrukcji wsporczych i nośnych oraz izolacji przemysłowych
Co to jest cyrkiel traserski?
Cyrkiel traserski to narzędzie używane podczas trasowania, czyli wyznaczania na materiale linii cięcia, gięcia, wiercenia lub obróbki. W pracy z blachą służy przede wszystkim do dokładnego przenoszenia wymiarów oraz rysowania kształtów geometrycznych.
Do czego służy?
Cyrkiel traserski wykorzystuje się do:
- trasowania okręgów i łuków,
- wyznaczania krzywych,
- odkładania jednakowych odległości na materiale,
- dzielenia odcinków na równe części,
- przenoszenia wymiarów z rysunku lub wzornika na blachę,
- pomocniczego konstruowania kątów i podziałów geometrycznych.
W pytaniach egzaminacyjnych warto zapamiętać: jeśli mowa o okręgach, łukach, krzywych, odkładaniu wymiarów i podziale linii, najczęściej chodzi właśnie o cyrkiel traserski.
Budowa i działanie
Cyrkiel traserski składa się zwykle z dwóch ramion zakończonych ostrzami. Jedno ostrze pełni funkcję punktu obrotu, a drugie rysuje linię na powierzchni materiału. Ramiona ustawia się na wymaganą rozwartość, czyli promień okręgu lub odkładany wymiar.
Przykład zastosowania
Aby wytrasować okrąg na blasze:
1. wyznacza się środek okręgu,
2. ustawia rozwartość cyrkla na wymagany promień,
3. jedno ostrze opiera się w środku,
4. drugim ostrzem zakreśla się okrąg na powierzchni blachy.
Różnica względem innych narzędzi
Liniał traserski służy głównie do prowadzenia linii prostych. Kątownik pomaga wyznaczać kąty proste, a kątomierz służy do mierzenia lub odkładania kątów. Do okręgów, łuków i przenoszenia wymiarów właściwym narzędziem jest cyrkiel traserski.