Łata i klin pomiarowy

Słownik kwalifikacji BUD.13 - Eksploatacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych

Łata i klin pomiarowy to prosty zestaw używany do sprawdzania nierówności nawierzchni drogowych. Metoda polega na przyłożeniu prostej łaty do badanej powierzchni i zmierzeniu klinem największego prześwitu między łatą a nawierzchnią.

Z czego składa się zestaw?

Zestaw obejmuje:
- łatę pomiarową – sztywną, prostą listwę o określonej długości,
- klin pomiarowy – wyskalowany element wsuwany w szczelinę pod łatą.

Klin pozwala odczytać wielkość nierówności, zwykle w milimetrach.

Kiedy stosuje się łatę i klin?

Łatę i klin stosuje się m.in. wtedy, gdy:
- trzeba sprawdzić lokalne nierówności nawierzchni,
- planograf nie może wjechać w dane miejsce,
- kontrolowany jest fragment przy krawężniku, studzience lub innej przeszkodzie,
- pomiar ma charakter punktowy lub uzupełniający.

Znaczenie egzaminacyjne

W pytaniach egzaminacyjnych często pojawia się sformułowanie: pomiar równości podłużnej planografem w miejscach, do których nie ma dostępu urządzenia. W takiej sytuacji należy wskazać metodę łatą i klinem. Niwelator służy do pomiarów wysokościowych, węgielnica do wyznaczania kątów prostych, a planimetr do pomiaru pól powierzchni.