Suwmiarka noniuszowa to przyrząd pomiarowy służący do dokładnego mierzenia wymiarów zewnętrznych, wewnętrznych oraz głębokości. W robotach ziemnych i drogowych może być używana np. do kontroli średnic elementów, grubości części maszyn, sworzni, tulei lub podkładek.
Budowa suwmiarki
Podstawowe elementy suwmiarki to:
- podziałka główna – najczęściej wyskalowana w milimetrach i centymetrach,
- suwak z noniuszem – ruchoma część umożliwiająca odczyt części dziesiętnych milimetra,
- szczęki pomiarowe – do pomiarów zewnętrznych i wewnętrznych,
- głębokościomierz – do pomiaru głębokości otworów lub rowków.
Jak odczytać wynik?
Odczyt wykonuje się w dwóch krokach:
1. Z podziałki głównej odczytuje się pełne milimetry znajdujące się przed zerem noniusza.
2. Na noniuszu szuka się kreski, która dokładnie pokrywa się z kreską podziałki głównej. Numer tej kreski daje część dziesiętną milimetra.
Przykład: jeżeli zero noniusza znajduje się za wartością 102 mm, a z podziałką główną pokrywa się kreska 2 noniusza, to wynik wynosi:
102 mm + 0,20 mm = 102,20 mm
Typowe błędy
Najczęstszy błąd polega na pomyleniu centymetrów z milimetrami. Liczba 10 na podziałce głównej oznacza zwykle 10 cm, czyli 100 mm, a nie 10 mm. Dlatego odczyt z okolic 10 cm należy zapisywać jako około 100 mm.