Współczynnik spulchnienia

Słownik kwalifikacji BUD.13 - Eksploatacja maszyn i urządzeń do robót ziemnych i drogowych

Co to jest współczynnik spulchnienia?

Współczynnik spulchnienia określa, ile razy zwiększa się objętość gruntu lub kruszywa po odspojeniu, załadunku albo rozluźnieniu w stosunku do objętości materiału w stanie zagęszczonym lub naturalnym.

W robotach ziemnych i drogowych jest stosowany przy obliczaniu ilości materiału do zamówienia, przewiezienia lub wbudowania.

Zastosowanie w obliczeniach

Jeżeli warstwa ma określoną grubość po zagęszczeniu, najpierw oblicza się objętość warstwy zagęszczonej:

V = P × h

gdzie:
- V – objętość warstwy,
- P – powierzchnia,
- h – grubość warstwy.

Następnie wynik mnoży się przez współczynnik spulchnienia:

V_zamówienia = V_zagęszczona × k

gdzie k to współczynnik spulchnienia.

Przykład

Warstwa odsączająca ma powierzchnię 500 m² i grubość po zagęszczeniu 20 cm, czyli 0,20 m.

V = 500 × 0,20 = 100 m³

Przy współczynniku spulchnienia 1,25:

V_zamówienia = 100 × 1,25 = 125 m³

Należy więc zamówić 125 m³ piasku.

Ważne na egzaminie

Najczęstszy błąd to pominięcie współczynnika spulchnienia albo pozostawienie grubości w centymetrach. Do wzoru należy zawsze podstawić grubość w metrach.