Rysy skurczowe to drobne pęknięcia pojawiające się na powierzchni tynku w czasie jego wiązania i wysychania. Powstają wtedy, gdy zaprawa zbyt mocno zmniejsza swoją objętość, a tynk nie jest w stanie swobodnie się odkształcić.
Najważniejsza przyczyna
W pytaniach egzaminacyjnych rysy skurczowe na tynku najczęściej wskazują na użycie zbyt dużej ilości spoiwa w zaprawie.
Spoiwem może być np. cement, wapno lub gips. Jeśli jest go za dużo, zaprawa staje się zbyt „mocna” i podczas wysychania intensywnie się kurczy. Skutkiem są charakterystyczne, cienkie spękania powierzchni.
Inne czynniki sprzyjające rysom
Do powstawania rys mogą przyczyniać się także:
- zbyt szybkie wysychanie tynku,
- praca w wysokiej temperaturze lub przeciągu,
- niewłaściwa pielęgnacja świeżego tynku,
- zbyt gruba warstwa zaprawy wykonana jednorazowo,
- nieodpowiednie proporcje składników zaprawy.
Jak odróżnić przyczyny?
- Za dużo spoiwa — typowe rysy skurczowe, wynikające z nadmiernego skurczu zaprawy.
- Zanieczyszczony piasek gliną — pogorszenie jakości zaprawy, przyczepności i wytrzymałości.
- Niedostateczne wymieszanie — nierównomierna struktura zaprawy i lokalne wady.
- Różne proporcje kolejnych porcji — niejednorodny wygląd lub różnice parametrów tynku.
Zapamiętaj
Jeżeli w pytaniu pojawiają się rysy skurczowe na tynku, najbezpieczniejsze skojarzenie egzaminacyjne to: nadmiar spoiwa w zaprawie tynkarskiej.